نویسنده: ماریا دارو

هر تفنگدار طالب هم پولیس و هم سارنوالی و هم قاضی است

مردم افغانستان تحت حاکمیت اختاپوتی، کودی به نام ملاهبت الله سخت ضجه می کشند که هنوز موجودیت فزیکی آن نه تنها برای آنان ؛ بلکه برای بیشتر رهبران طالبان پرسش برانگیز است، روز های دشوار و آینده ی ناروشن را در بستر اوضاع ناگوار و پر تنش در موجی از نگرانی های اضطراب آلود و شگفت آور به استقبال گرفته اند. مردم افغانستان با  توجه به تمرکز قدرت های بزرگ بر تنش ها در اوکراین و شرق میانه و نقش غیرفعال و انتظار الود کشور های منطقه با انتهای درمانده گی از خود می پرسند که آیا تا چه زمانی آرزو ها و انتظار های شان در حال ذوب شدن و قفل های فولادین ناگشوده خواهند ماند.

ادامه خواندن حاکمیت اختاپوتی ملاهبت‌الله و آینده ی ناروشن افغانستان : مهرالدین مشید

«باز ماه عقرب است و به یاد نیش‌های زهرآگین عقرب‌هایی می‌افتم که رساترین حنجره‌ی عدالت‌خواهی را آماج قرار دادند. طاهر بدخشی را می‌گویم، اسطوره‌ی آزادی، همانی که خورشید اندیشه‌اش هرگز غروب نخواهد کرد.

بخشی از صحبت تیلفونی دیروزم با بانو جمیله بدخشی، همسرطاهر بدخشی:

در دوازده سال زندگی مشترک، شاهد پنج بار زندانی شدنش بودم. آخرین بار، برای همیشه چشم به راهش ماندم. در زمانی که امین جلاد، بر اریکه‌ی قدرت مستی می‌کرد، بدخشی شکنجه‌های زندان را دلیرانه تحمل می‌نمود؛ ما از حال او بی‌خبر بودیم. تا دیرها نمی‌دانستم در کجا یا کدام زندان بسر می‌برد، تا این‌که برادرم – سلطان‌علی کشتمند – از پشت میله‌های زندان، توسط یکی از زندان‌بانان به کسی از اقوام ما، احوال فرستاد که پدر نیلاب (طاهر بدخشی) هم این‌جاست. پس از آن پی‌بردم که او در پلچرخی زندانی است.

ادامه خواندن صحبت تیلفونی دیروزم با بانو جمیله بدخشی، همسرطاهر بدخشی:داکتر صبورالله سیاه سنگ

از زنده‌گیم دلتنگ وز زمزمه بیزارم 

نه حوصلهء حرفی نه ذوق سخن دارم 

آواره ام و محزون در گوشه یی از دنیا 

امروز اگر سالم، فرداش چو بیمارم 

ادامه خواندن عشق وطن  : استاد محمد اسحاق ثنا

جنگ ادیان باطل و برتری جویی هر دینی برحق نیست

گفت و گوی تمدن ها و فرهنگ ها یگانه راه برای همزیستی های مسالمت آمیز میان دولت ها و ملت ها است. در سایه ی این گفتمان است که ادیان گوناگون که در واقع سازنده گان فرهنگ ها و تمدن های بشری اند، بدور از سایه ی سیاست مجال نفس کشیدن در فضای آزادی را پیدا می کنند. این گفتمان نه تنها راه را برای بالنده گی فرهنگ ها و تمدن ها فراهم می کند؛ زمینه های داد و ستد مسالمت آمیز فرهنگی و تمدنی را مهیا می سازد  و بستر تفاهم میان فرهنگ ها و تمدن ها را بوجود می آورد؛ بلکه راه را برای همزیستی های صلح آمیز دینی نیز فراهم می گرداند. این گفتمان کمک می کند تا نه تنها فرهنگ ها و تمدن ها مجال نفس کشیدن بدون قید و شرط را پیدا می کنند؛ بلکه چنین فضای فرهنگی برای ادیان مجال بالنده گی های معنوی را نیز فراهم می نماید. در این صورت ارزش های میان فرهنگی میان فرهنگ های گوناگون شناسایی و ریشه های مشترک فرهنگی و تمدنی آشکارتر می شود.

ادامه خواندن بگذارید ادیان و فرهنگ ها بدور از سایه ی سیاست نفس بکشند : مهرالدین مشید

ټول پوهيږو چې د بريالۍ سياسي مبارزې له پاره غښتلي ګوندي سازمان ته اړتيا ده. د يوه غښتلي مبارز سياسي ګوند جوړول ټاکلي مرام غواړي چې عملي کول يې په علمي بنسټ سنجول شوې ستراتيژي او د هغو په چوکاټ کې روځنيو تکتيکونو ته ضرورت لري. دا ډول غښتلى مبارز سازمان د خپل ژوند د دوام او مبارزې د اغيزمنتيا له پاره د داخلي سازماني ژوند معينو اصولو ته هم اړتيا لري چې د ګوندي غړو او ټولو ګوندي سازمانونو په زغرد ګډون او موافقه جوړ شوي او منل شوى وي.

د يوه ښه منل شوي ګوندي مرام، تشکيلاتي اصولو (اساسنامې) او د فعاليتونو د ستراتيژۍ او تکتيکونو جوړول په ګوندي فعاليتونو کې پراخه دموکراسي غواړي.

ادامه خواندن ګوندي فعاليتونه او دموکراسي: نور محمد غفوری

ساعت “کنزل” نمادی از نوستالوژی؛ اما به روایتی دیگر

شاید ساعتی به نام کنزل برای نسل امروزی نام آشنایی نباشد و این نام برای نسل حداقل پس از دهه ی شصت قرن بیستم نام آشنا است. این ساعت به روزگاری تعلق داشت که ساده گی ها و ساده پنداری ها زنده گی مردمان روستا ها را رنگ و رونق بی شایبه ای می بخشید و ساده گی ها و بی آلایشی ها در موجی از صفا و محبت بر خوان آرزو های مردم سایه افگنده بود. در آن روزگاران خوان قناعت چنان گسترده و ساده زیستن بر برج و باروی زنده گی سایه ی سنگین افگنده بود که هوای زنده گی پر زرق و برق و دغدغه ی بسیار داشتن کمتر بر دل و دماغ مردم خله می زد؛ احساس گرم جوشی و صفا و صمیمیت با مردم و رنج مردم داشتن بررغم بی تفاوتی ها و مسؤولیت نشناسی زمامداران، در میان عام مردم جاری و ساری بود و نور حلاوت و همدلی بر حدود و صغور زنده گی آنان پرتو می افگند. مردم چنان با زنده گی بدون تجمل عادت کرده بودند که هیچگاهی بغض و حسد نسبت به دیگران در دل های شان راه پیدا نمیکرد.

ادامه خواندن نه یک ساعت؛ بلکه حماسه ای در فضای رنگین کمان خاطره ها : مهرالدین مشید

اشیاء، تصاویر، نشان‌ها، مفاهیم، یا شخصیت‌هایی که نمایانگر هویت، فرهنگ، تاریخ، و ارزش‌های یک ملت هستند و معمولاً توسط مردم آن کشور به عنوان نماینده‌ای از وحدت و هویت ملی پذیرفته شده‌اند، سمبولها و نمادهای ملیگفته می شود که به صورت آگاهانه یا ناخودآگاه در تقویت هویت جمعی و اتحاد ملی نقش بازی می کنند. نمادهای ملی به حیث محور ملی که به دور آن مردم آن کشور جمع می شود نقش دارند، فرهنگ و تاریخ یک ملت را تبارز داده و به مردم و کشورهای خارجی می شناساند. به طور کلی، نمادهای ملی می‌توانند نقش کلیدی در ایجاد احساس تعلق و افتخار ملی در میان مردم داشته باشند و به عنوان یک ابزار مهم در سیاست، فرهنگ، و دیپلماسی عمل کنند.

ادامه خواندن نماد های تاریخی- ملی و نقش آن در حفظ هویت و وحدت ملی : نور محمد غفوری

از یک خلیفه ی انتحاری تا “امید تغییر” برای مردم افغانستان

هرچند سراج الدین حقانی زمانی روی آنتن رسانه ها قرار گرفت که روزنامه ی نیویارک تایمز در تحلیلی از او به عنوان ” امید تغییر برای مردم افغانستان” یاد آوری کرد. روزنامه ایکه چهار سال پیش نیز به نقل از او نوشته بود، هرگاه به قدرت برسند، حکومت آنان همه شمول و مشورتی خواهد بود؛ اما پس از کشته شدن خلیل حقانی در یک حمله ی انتحاری بخت با سراج الدین حقانی بیشتر یاری کرد و او را در محراق دید رسانه ها قرار داده است. از آنجا که اختلاف میان یک گروهی که متشکل از شبکه ها و حلقه های گوناگون تروریستی باشد، یک امر حتمی و اجتناب ناپذیر است؛ اما این اختلاف ها زمانی خطر ساز می شوند که وحدت نمادین گروه ی طالبان را بهم بزند.

در این نوشته به این پرداخته شده که چقدر ممکن است تا به خلیفه ی انتحاری ای چشم امید بست و او را ” امید تغییر برای مردم افغانستان” نامید که در خونین ترین حمله های انتحاری صدها انسان بیگناه و مسلمان را زیر نام اسلام به قتل رسانده است یا اینکه این همه بر فراز آنتن کشیدن های رسانه ای توطیه ی دیگری برای بقای تروریسم بر ضد مردم افغانستان است تا دراز راه دشوار آنان برای رسیدن به حکومت قانون و تمثیل کننده ی اراده مردم افغانستان را، طولانی تر و پر مخاطره تر بگرداند.

ادامه خواندن چگونه این بار حقانی ها روی آنتن رسانه ها قرار گرفتند؟ : مهرالدین مشید

شب یلدا شبی شور و سرور است 

شب تجلیل از مدت های دور است

ادامه خواندن شب یلدا :استاد محمد اسحاق ثنا

شاید همه خوانندگان محترم روش تحریر و طُرق تدوین اساسنامه ها را به یاد داشته باشند، زیرا که اکثراً با آن سرو کار داشته و دارای تجارب غنی اند. علی الٌرغم آن امروز در فکر نکات ضروری و ابتدایی در مورد تدوین اساسنامهٔ سازمانهای اجتماعی- مدنی و غیر انتفاعی افتادم و خواستم که بطور عاجل چند نکتهٔ زیرین در اینجا (با مثال یک سازمان) یاد آور شوم. شاید برای جوانانیکه من بعد در این عرصه دست به کار می شوند، مفید واقع شود.

ادامه خواندن مبانی میتودیک طرح و تدوین اساسنامهٔ سازمانهای مدنی : نور محمد غفوری

 

با تاسف که تنها ما نسل شکست خورده ی تاریخ این سرزمین دردمند و بلاکشیده نیستیم؛ بلکه به گواهی تاریخ این سرزمین نسل در نسل شاهد شکست اندر شکست های گذشته اش نیز بوده است. تاریخ گواه بر این است که هر شکستی نه تنها نسل های آینده را بیشتر شکسته و مقاومت ایثار گرانه و حماسی و بی ریای آنان را شکسته است؛ بلکه فاجعه بارتر این که از شکست های دردبار تاریخی هم درس آموختنی گرفته نشده و در نتیجه هر شکستی ما را بیشتر شکسته و هیچ شکستی، شکست های پیهم ما را نشکسته است. با تحمل این همه شکست هایی که موج بشکن بشکن آن فراگیرتر از هر شکستی است و رنج گران سنگ آن بزرگتر از عمق و‌پهنای این شعر رستم پهلوان غزل فارسی است: درد عشقی کشیده‌ام که مپرس – زهر هجری چشیده‌ام که مپرس 

ادامه خواندن هر شکستی ما را شکست و هیچ شکستی شکست ما را نشکست : مهرالدین مشید

انحصار طلبی ملا هبت الله، کشته شدن حقانی و سرنوشت ناپیدای طالبان دگر اندیش

هرچند طالبان هر گونه اختلاف درونی خود را پنهان می کنند و از رسانه ای شدن آن پیش گیری می کنند؛ اما از انتقاد های نرم رهبران این گروه از ملاهبت الله بیانگر این واقعيت است که گروه ی طالبان از اختلاف درونی خیلی جدی رنج می برد. بدون تردید کشته شدن خلیل الرحمان حقانی در یک حمله ی انتحاری نه نخستین و نه هم آخرین نشانه ی اختلاف میان گروه ی طالبان باشد؛ زیرا این چنین پیشامد ها در گذشته هم در رده های پایین مقام های طالبان واقع شده و بعد از این هم واقع خواهد شد. گفته می توان که پس از کشته شدن خلیل حقانی دامنه ی اختلاف درون گروهی طالبان افزایش خواهد یافت. کشته شدن خلیل حقانی می تواند، نقطه ی عطفی در روابط درونی طالبان را کلید بزند و وحشت آن بصورت ناگزیری طالبان را به دامن دو جناح تندرو و اصلاح طلب بیندازد. این حمله نه تنها تدابیر شخصی امنیتی مقام های طالبان را بلند می برد؛ بلکه بی اعتمادی در میان رهبران طالبان را افزایش داده و تقسیم شدن این گروه را به دو جناح تندرو و اصلاح طلب به واقعیت بدل می کند.

ادامه خواندن ختلاف های درونی طالبان و کش و قوس های جدید در میان این گروه :مهرالدین مشید

درختی سرشار از روح حماسی  و جلوه های معبودایی

هرگز خاطره های آن روستای کوچک را فراموش نمیکنم که چگونه آفتاب بامدادان از پشت کوه ی زیره بر برج و باروی آن می تابید و جنبنده گانش را به تکان و پرنده گانش را به پرواز و نغمه سرایی و خوش الحانی وامیداشت؛ بویژه آن خاطره هایی را که چگونه هر روز صبح وقت در موجی از صدای روح انگیز پرنده گان و چشمک زدن آفتاب  از خواب بیدار می شدم و بامدادان زیبای بهاری را در موجی از اضطراب به استقبال می گرفتم. هر از گاهی که از خواب بیدار میشدم، بصورت فوری به آن خط دیوار خانه نگاه می کردم تا بدانم که چند بجه است. در آن زمان هرکس ساعت دستی نداشت و ساعت های دیواری هم در خانه ها موجود نبود؛ اما در هر قریه یگان و دوگان نفر ساعت دستی داشت. خانۀ روستایی ما دارای دریچۀ کوچکی بود که آفتاب از آن بر روی دیوار می تابید.

ادامه خواندن تک “درخت توت” و دغدغه های شکوهمند خاطره ها : مهرالدین مشید

حرف  نیکو مرکسان را  قوت  جان میشود

قوت جسم زینت جان زیب ایمان  میشود

می شود پر  بار باغ دشت و دامان از تلاش

پرطراوت  با  شمیم  از عطر ریحان میشود

ادامه خواندن ریحان میود : قاضی پشتون باسل

ماه گذشته، بنگاه انتشارات “کتاب کابل”/ تورنتو، کانادا از چاپ “قبلۀ سوم” (نوشتۀ نجیب روشن) مژده داد. در مقدمۀ این اثر آمده است: “منظور از “قبلهٔ سوم” واشنگتن است./…/ ببرک کارمل بعد از تغییرات در سیاست شوروی دوران گرباچف طی یک صحبت خصوصی گفته بود: “قبلهٔ اول [مکه] را از دست داده بودیم، حالا قبلهٔ دوم [مسکو] را نیز از دست دادیم”.

کتاب که به نسل جوان اهدا شده، در ده فصل با تحلیل تاریخی از اوضاع عمو‌می‌افغانستان – مقارن تأسیس جریان دموکراتیک خلق – آغاز و با بررسی سرنوشت مارکسیزم در قرن حاضر پایان می‌یابد.

ادامه خواندن نگاهی به “قبلۀ سوم”(سرگذشت یک نسل بربادرفته) :

رفتی و با رفتنت روی غزل بی رنگ شد

سکته گی ایجاد کرد و اوزان قوافی تنگ شد

خانهء دل گرم بود اما ز بعد رفتنت 

ادامه خواندن اشک سیل آسا  : استاد محمد اسحاق ثنا

به‌ تازگی گروهی از هنرمندان افغان، شامل آوازخوانان و نوازندگان، برای سه‌هفته‌ سفری به اتحاد جماهیر شوروی داشتند و در چندین شهر – به شمول مسکو – کنسرت‌هایی اجرا کردند.

یکی از آوازخوان‌های تازه‌دم نیز در آن جمع حضور داشت. او پس از بازگشت، در مصاحبه‌ با گزارش‌گر روزنامۀ “هیواد” دربارۀ برداشت‌هایش از شوروی و استقبال مخاطبان سخنانی گفت. 

قمرگل نزده ساله و مادر یک فرزند که اینک در نقش آوازخوان پشتو، پرآوازه شده است، می‌گوید: “تماشاچیان و شنوندگان شوروی مخصوصاً در مسکو، استقبال گرمی از من داشتند و به شنیدن آهنگ‌های محلی پشتو علاقۀ زیاد نشان دادند. آن‌ها بارها درخواست کردند که پارچه‌های زیادتری بخوانم. 

ادامه خواندن چهرۀ نو در میان آواز خوانان زن افغاسنتان؛ نویسنده: Amin Saikal –برگردان: داکتر صبورالله سیاه سنگ

امروز روستای دشتک پنجشیر و فردا هم دشتک های ولایت های دیگر

طالبان با اعلام روستای دشتک ولسوالی عنابه ی ولایت پنجشیر بحیث منطقه ی نظامی در واقع دست یازی به یک توطیه ی بزرگ تر از جنایت بشری است که از سوی طالبان بر مردم پنجشیر تحمیل شده است. پیش از این طالبان به بهانه های گوناگون بر باشنده گان پنجشیر ظلم و ستم روا داشته، صد ها جوان پنجشیری را زندانی، ده ها خانه را غضب و به پایگاه های گروه های تروریستی مانند القاعده بدل کرده اند. تصمیم اخیر طالبان بیانگر این است که ستمروایی ها و انتقام جویی های طالبان بر مردم پنجشیر نه تنها پایان یافتنی نیست که هر روز شدت بیشتر پیدا میکند. این به معنای آن نیست که باشنده گان سایر ولایت ها از جنایت و ستم طالبان محفوظ اند؛ بلکه همگان در آتش آموزش ستیزی و تعصب قومی و زبانی طالبان می سوزند و ستم آنان را با گوشت و پوست احساس می کنند؛ اما رویکرد های طالبان در پنجشیر بیانگر این واقعيت تلخ است که هر گونه سکوت در برابر جنایت های طالبان به بهانه های گوناگون توجيه ناپذیر است و فردا دامنگیر آنان می شود.

ادامه خواندن آغاز یک توطیه ی جنایت بار و کوچ اجباری پنجشیریان : مهرالدین مشید

چرخش در سیاست آمریکا یا ابزاری برای به تمکین واداشتن طالبان

در هفته ی گذشته رسانه ها گزارش دادند که تیم برچت، عضو مجلس نماینده‌گان ایالات متحده امریکا، از امرالله صالح، معاون پیشین ریاست جمهوری افغانستان، دعوت کرده است تا برای گفت‌وگو در مورد وضعیت این کشور به واشنگتن سفر کند. برجت با نشر پیامی نوشته که «امرالله صالح را برای دیدار و گفت‌وگو درباره آینده و مردم افغانستان به واشنگتن دعوت کرده‌ام.» برجت طالبان را تهدیدی برای امریکا خوانده است. او چندی پیش گفته بود که واشنگتن کمک‌های مالی به افغانستان زیر اداره طالبان را متوقف کند. تیم برچت یکی از اعضای کلیدی کمیته روابط خارجی مجلس نماینده‌گان امریکا و حامی دونالد ترمپ، رییس جمهور منتخب این کشور، می‌باشد. مجلس نماینده‌گان امریکا چندی پیش با تاکید به حمایت از روند ویانا با صدور قطع‌نامه‌ای طالبان را یک سازمان «تروریستی» خواند. این قطع‌نامه از سوی تیم برچت پیشنهاد شده بود. امرالله صالح روز پنجشنبه گذشته با ابراز قدردانی از دعوت تیم برحت، گفت: «من ارزش زیادی برای تاکید شما بر اهمیت گفت‌وگو با مقاومت ضد طالبان و طیف سیاسی آن قایل هستم.» وی افزود که پس از مشورت با رهبران سیاسی درباره ی سفر به واشنگتن تصمیم خواهد گرفت تا روایت واحدی از افغانستان برای آمریکایی ها ارایه نماید‌.

ادامه خواندن دعوت صالح به آمریکا و” هفت خوان رستم “اختلاف های مخالفان طالبان :

مناظرۀ پیر خردمند و راهرو عیار  مردی شوریده حال و سودایی و آواره از راهی عبور می کرد که ناگهان چشمانش به گوشه ای افتاد و دید که
پیر خردمند و عاشق پیشه ی عیاری با مو های ژولیده و دلی شوریده و روح خسته و حیران در گوشه ای پناه برده است تا لحظاتی بیرون از دغدغه های کشنده ی زنده گی به آرامش ناپیدا دست یابد. زیرا پیر مرد دریافته بود که تنها در معبد عاشقانه‌ی تنهایی است که دل های بیقرار دمی آرام می گیرند و روح آشفته و سرگردان در فضای آن مجال آرامش پیدا می کند تا باشد که دل به دریا زده گان عشق و جنون با عبور از امواج مست و توفانی آن راه به ساحل مراد برند و با حضور دوامدار و بی امان در قربانگاۀ هجران سر بر آستان معبد دوست داشتن بگذارند. دوست داشتن یعنی آستان رهایی از غم ها و  پیر مرد درک کرده بود که زمانی دست عجز عنقای حلاوت را لمس می کند و کشتی صبر بر ساحل مراد منزل می گزیند که بساط شوق در پاتوغ یاران دامن گسترد و عشق در فراسوی امواج  زیبای دوست داشتن گویا تجسم عینی پیدا کند.

ادامه خواندن سرنوشت ناپیدای دو هم سرنوشت : مهرالدین مشید

سایه ی سنگین دیپلوماسی روسیه و چین و غیابت امریکا

در هفته ی گذشته کابل شاهد دیپلوماسی سنگین مقام های روسیه و چین بود و مقام های ارشد هر دو کشور وارد پایتخت افغانستان شدند. وانگ یی، وزیر خارجه چین برای نخستین بار پس از روی کار آمدن دوباره امارت اسلامی در افغانستان، روز پنج‌شنبه ی گذشته به کابل آمد و با مقام های حکومت طالبان دیدار و گفت و گو داشت. همزمان با این، سرگئی شویگو دبیر شورای امنیت ملی روسیه به عنوان بلندپایه‌ترین مقام روسی از زمان قدرت گرفتن طالبان در افغانستان، وارد فرودگاه بین‌المللی کابل شد و با سراج‌الدین حقانی سرپرست وزارت کشور، عبدالغنی برادر معاون اقتصادی، محمدیعقوب مجاهد سرپرست وزارت دفاع و امیرخان متقی سرپرست

ادامه خواندن طالبان دستخوش بازی های آشکار روسیه و چین و بازی های پنهان امریکا : مهرالدین مشید

فدراتیف روسیه و جمهوری اسلامی ایران حمایت خود را از بشار اسد رئیس جمهور سوریه در مقابل شورشیان اعلام کردند.
حمایت روسیه و ایران از بشار اسد هم جنبه های مثبت دارد و هم منفی، اگر این حمایت بتواند یکبار دیگر نظام بشار اسد را در سوریه حاکم بسازد و شورشیان را سرکوب کنند میتواند عواقب مختلفی در ابعاد سیاسی، اقتصادی و نظامی داشته باشد.
در نخست میخواهم جنبه های مثبت را با شما شریک سازم.

ادامه خواندن حمایت ایران و روسیه از بشار اسد؛ فرصت‌ها و چالش‌های ژئوپلیتیک، اقتصادی و انسانی : احمد سعیدی

مقدمه
حکومت طالبان بر افغانستان از زمان بازگشت این گروه به قدرت در 2021 باعث بحران‌های انسانی و اجتماعی گسترده‌ای شده است. یکی از پیامدهای تلخ و نگران‌کننده این وضعیت، افزایش نرخ خودکشی در میان زنان افغان است. زنان تحت حاکمیت طالبان با محدودیت‌های شدید در زمینه حقوق، آزادی‌ها و فرصت‌های اجتماعی روبرو شده‌اند و این فشارها، بسیاری از آنان را به سمت خودکشی سوق داده است. خودکشي در میان دختران افغانستانی نیز یکی از مشکلات جدی است که به‌ویژه در مناطقی مانند بدخشان مشاهده می‌شود. فشارهای اجتماعی، روانی و محدودیت‌های شدید در زندگی روزمره می‌تواند احساس ناامیدی و افسردگی را در دختران به وجود آورد. بربنیاد این یافته‌ها، ولایت بدخشان با داشتن ۲۵۱ پرونده اقدام به خودکشی، درجایگاه نخست قراردارد.
در این مقاله، به بررسی علل افزایش خودکشی زنان در دوران حکومت طالبان، پیامدهای اجتماعی و روانی آن، و چالش‌های موجود برای مقابله با این بحران خواهیم پرداخت.
علل خودکشی زنان در رژیم طالبان
 محدودیت‌های اجتماعی و حقوقی-1
یکی از علل اصلی خودکشی زنان تحت حکومت طالبان، محدودیت‌های بی‌رحمانه در زمینه حقوق اجتماعی و فردی است. پس از بازگشت طالبان به قدرت، زنان از بسیاری از حقوق پایه‌ای خود محروم شدند، از جمله محدودیت‌های جدی در آموزش، کار، آزادی حرکت و پوشش. این سرکوب‌ها موجب احساس بی‌ارزشی و درماندگی در زنان شده و بسیاری از آنها به این نتیجه می‌رسند که دیگر هیچ راهی برای فرار از این وضعیت ندارند

ادامه خواندن خودکشی زنان در رژیم طالبان: علل، پیامدها و چالش‌ها : گلچهره احمد

اعلی‌حضرت امیر امان‌الله خان آدم پیچیده و مرموز بود و دارای جذابیت و صمیمیتی که از ویژگی‌های فرزندان پاینده‌ خان – بنیان‌گذار خاندان حاکم محمدزایی – به شمار می‌رود. (در نامۀ تعارفی از سوی King George V  پس از امضای معاهدۀ انگلیس-افغانستان، اولین بار “اعلی‌حضرت” خطاب شد و در جون 1926 لقب “پادشاه” را اختیار کرد.)

ادامه خواندن گور و گردنِ Fraser Tytler ؛ بخش نخست؛ Afghanistan – برگردان: داکتر صبورالله سیاسنگ

«سنگ‌شکن» یکی از آن شعرهای رویین است که از چند دهه بد ین‌سو در شعر معاصر پارسی‌دری در افغانستان‌جای‌گاه بلندی یافته است. این شعر نه تنها پیوسته بر زبان روشن‌فکران و مبارزان راه آزادی و عدالت اجتماعی جاری بوده؛ بل‌ در حلقات فرهنگی و در میان شاعران نیز جای‌گاه تحسین بر انگیزی دارد. می‌توان گفت سنگ‌شکن با نام رویین پیوند یافته است. 

به پندار من این امر برای هرشاعری بسیار مهم است که باید پاره یی از شعرهای او به چنان پذیرشی در میان مردم و آگاهآن‌جامعه برسد که بتواند ادامۀ هستی شاعر را  تضمین کند. اگر شاعری نتواند در زنده‌گی خویش یک چنین سروده هایی داشته باشد، شاعر ناکامی‌خواهد بود. شمار شاعران بسیارگوی کم نیستند که در چند دهه شاعری خود حتا بیتی و مصراعی هم از آن‌ها اقبال پذیرش در جامعه را نیافته است. 

سال‌ها بود که شیر

زن و فرزند خوده 

ادامه خواندن «سنگ‌شکن» یکی از آن شعرهای رویین است : استاد پرتو نادری