دسته: مقالات عمومی

عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته از قریهٔ ظهرآبی سمنگان، از چهره‌های شناخته‌شدهٔ ادبیات معاصر افغانستان است که عشق، آزادی و دردهای مردم در سروده‌هایش بازتاب یافته است.

در روزگاری که من در جریدهٔ سمنگان کار می‌کردم، با عنایت آشنا شدم. بعدها، هنگام تحصیل در انستیتوت علوم اجتماعی کابل، در لیلیهٔ پولی‌تخنیک نیز با او هم‌جوار بودم و از نزدیک با شخصیت و محبوبیتش در میان جوانان آشنایی بیشتری یافتم.

عنایت مدیرمسؤول جریدهٔ «پامیر»، از نشریات پرخوانندهٔ آن روزگار، بود. شعرهای عاشقانه‌اش، سرشار از عطر سمنگان، بر دل‌ها می‌نشست. شعر «او به آن چشمان که دارد، به خدا می‌کَشَدَم» با آهنگ‌سازی وحید قاسمی، در کوچه‌ها و بازارهای کابل طنین‌انداز شد و بر شهرت او افزود.

ادامه خواندن عنایت پژوهان گردانی،  سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد : امان معاشر

داکتر عبدالحمید  تولد قریه پشت بند و از چهره‌های خدمت‌گزار عرصۀ طبابت در ولایت سمنگان است؛ داکتر که بخش بزرگی از زندگی خود را وقف تداوی بیماران و خدمت به مردم رنج‌دیدۀ سرزمینش کرده است.

او پس از تکمیل تحصیلات طب در افغانستان، برای ادامۀ تحصیل و تخصص به بلاروسِ اتحاد شوروی سابق رفت و با درجۀ عالی به کشور بازگشت تا دانش و تجربۀ خود را در خدمت مردم قرار دهد.

داکتر عبدالحمید مدتی به‌عنوان آمر صحت عامۀ سارندوی و مدتی نیز در مقام سرطبیب شفاخانۀ این ولایت ایفای وظیفه کرد. در دوران خدمت، هزاران تن از هم‌وطنان ما از دانش، مهارت و دلسوزی او بهره‌مند شدند.

آنچه داکتر عبدالحمید  را در دل مردم جا داده، تنها دانش طبی و مقام رسمی او نیست؛ بلکه سادگی، فروتنی، اخلاق نیک، مردم‌داری و مهربانی اوست. او با حوصلۀ فراوان به سخنان بیماران گوش می‌داد و با برخورد نرم و انسانی، می‌کوشید درد و رنج آنان را دریابد. به همین دلیل، بسیاری از کسانی که نزد او تداوی شده‌اند، هنوز هم با خاطرات نیک از او یاد می‌کنند.

ادامه خواندن داکتر عبدالحمید؛  طبیب مهربان سمنگان : امان معاشر

پروفیسور عنایت الله شهرانی دانشمند تاریخ ادبیات و موسس فاکولته هنرهای زیبای دانشگاه کابلi

o͏t͏d͏e͏S͏n͏s͏o͏r͏p͏c͏1͏i͏i͏1͏u͏6͏i͏a͏8͏i͏t͏7͏a͏i͏8͏2͏3͏4͏8͏g͏l͏9͏u͏1͏l͏m͏h͏g͏u͏g͏6͏u͏c͏6͏a͏m͏6͏t͏h͏8͏c͏0͏i͏f͏m͏1͏9͏1͏g͏ ·

مصاحبه سال‌ها قبل با فرهیختهٔ گرامی جناب محمد عبدالقادر آرزو در تلویزیون ملی افغانستان (RTA)

از آرشیف آقای آرزو

د سیستمونو د وېش عمده معیارونه

سریزه

په تېرو دوو مقالو کې مو درنو لوستونکو ته د سیستم د مفهوم او د هغه د فعالیت د څرنګوالي په اړه معلومات وړاندې کړل. په لومړۍ مقاله کې مو وڅېړل چې سیستم څه ته ویل کېږي او اساسي ځانګړتیاوې یې کومې دي؛ په دویمه مقاله کې مو تشریح کړه چې د سیستم بېلابېلې برخې څنګه فعالیت کوي، له یو بل سره څه ډول اړیکې لري او د خپلو متقابلو اړیکو له لارې څنګه پایلې رامنځته کوي.

سیستمونه د جوړښت، فعالیت او موخو له مخې له یو بل سره توپیر لري. ځینې یې په طبیعي ډول رامنځته کېږي، لکه د انسان بدن او ایکولوژیکي سیستمونه؛ ځینې نور د انسان له خوا د ځانګړو اړتیاوو د پوره کولو له پاره جوړېږي، لکه بانکي او ښوونیز سیستمونه. همدارنګه، ځینې سیستمونه له خپل چاپېریال سره د موادو، انرژۍ یا معلوماتو تبادله کوي، او د ځینې نورو اړیکې له چاپېریال سره محدودې وي. ځینې سیستمونه د مطالعې اصلي موضوع وي، خو ځینې نور د لویو سیستمونو د برخو (اجزاوو)  په توګه فعالیت کوي.

ادامه خواندن د سیستمونو ډولونه : نور محمد غفوری

د افغانستان د سیاسي بحران، حکومتولۍ او بنسټیزو اصلاحاتو تحلیلي ارزونه
افغانستان د څو لسیزو جګړو، سیاسي بې‌ثباتۍ، د رژیمونو د پرله‌پسې بدلونونو او د دولتي بنسټونو د کمزورتیا له امله
له ژورو سیاسي، اقتصادي او ټولنیزو ستونزو سره مخ دی. د دې وضعیت د تحلیل پر مهال یوه اساسي تېروتنه دا ده
چې د واکمنې ډلې بدلېدل د ستونزو د حل او د ټولنې د بنسټیز بدلون معادل وګڼل شي. په حقیقت کې، د واک انتقال او د
نظام اصلاح دوه جلا، خو له یو بل سره تړلي مفاهیم دي. واک ښايي له یوې ډلې څخه بلې ډلې ته ولېږدول شي، خو که
د واک د کارولو طریقه، حقوقي او اداري جوړښتونه، د عدالت نظام، اقتصادي سیاستونه او د خلکو د سیاسي ګډون
شرایط بدل نه شي، د ټولنې اساسي ستونزې به تر ډېره پر خپل ځای پاتې وي.د سیاسي بدلون د ارزونې لپاره یوازې دا پوښتنه کافي نه ده چې «څوک واکمن دی؟»؛ تر دې مهمه پوښتنه دا ده چې
«واک څنګه کارول کېږي، د چا په ګټه کارول کېږي او د کومو اصولو له مخې محدودېږي؟» همدا توپیر د ظاهري
سیاسي بدلون او بنسټیز تحول ترمنځ پوله ټاکي. کېدای شي د واکمنانو نومونه، سیاسي شعارونه او د واک د ترلاسه
کولو لارې بدلې شي، خو که د حکومتولۍ بنسټیز منطق هماغه پخوانی وي، د بدلون پایلې به هم محدودې وي. له همدې
امله، د سیاسي تحول د واقعي ماهیت د درک لپاره باید د واک د مالکیت تر څنګ د واک د استعمال څرنګوالی هم
وڅېړل شي.

حکومتولي؛ د سیاسي بدلون اساسي معیار
په سیاسي علومو کې حکومتولي (Governance) یا Regierungsführung هغو اصولو، بهیرونو او میکانیزمونو
ټولګه ده چې له مخې یې سیاسي او اداري واک کارول کېږي، عامه منابع تنظیمېږي، پرېکړې نیول کېږي او د
ټولنې چارې اداره کېږي. ښه حکومتولي د قانون حاکمیت، حساب‌ورکونه، روڼتیا، د ادارو اغېزمنتیا، د خلکو ګډون،
د اساسي حقونو درناوی او د عامه ګټو په پام کې نیول په خپله لمنه کې رانغاړي.
د حکومتولۍ کیفیت په دې پورې نه دی تړلی چې واکمنه ډله کوم نوم، سیاسي هویت یا ایډیالوژي لري؛ بلکې مهمه دا ده
چې ایا د واک کارول د قانون او عامه ګټو تابع دي، که د اشخاصو او ډلو د شخصي ارادې پر بنسټ ترسره کېږي. که
دولتي پرېکړې د روښانه قانوني اصولو پر ځای د محدودې ډلې په خوښه وشي، د خلکو ګډون محدود وي او د واکمنانو
د کړنو د ارزونې اغېزمنې لارې موجودې نه وي، نو یوازې د واکمنې ډلې بدلون د سالمې حکومتولۍ د رامنځته کېدو
معنا نه لري.
له همدې امله، د سیاسي نظام د بریا معیار باید یوازې د واک ساتل، اداري کنټرول یا ظاهري ثبات نه وي؛ بلکې د خلکو
د حقونو خوندیتوب، د عامه خدماتو وړاندې کول، د عدالت تأمین او د ټولنې د ژوندانه د شرایطو ښه کول هم باید د
حکومتولۍ د ارزونې مهم معیارونه وي.
سیاسي مشروعیت؛ له واقعي واک څخه تر منل شوي واک پورې
د سیاسي تحلیل یوه بله مهمه موضوع مشروعیت (Political Legitimacy) یا (Politische Legitimität) دی. د یوې
ډلې له خوا د خاورې کنټرول او د دولتي ادارو اداره کول د واقعي واک د شتون نښې دي، خو دا وضعیت په خپله د
سیاسي مشروعیت ټول اړخونه نه شي ثابتولای. سیاسي مشروعیت له دې پوښتنې سره تړاو لري چې واک د کومو
اصولو له مخې ترلاسه شوی، څنګه کارول کېږي، د خلکو حقونه څومره رعایتېږي او د حکومت د پرېکړو د منلو
لپاره کوم حقوقي، سیاسي او ټولنیز بنسټونه موجود دي.
مشروعیت یوازې یو مطلق یا یو اړخیز مفهوم هم نه دی؛ د خلکو منل، قانوني اعتبار، سیاسي ګډون او د حکومت د
کړنو د منلو کچه بېلابېل، خو سره تړلي اړخونه دي. په همدې دلیل، د واک عملي کنټرول باید له قانوني اعتبار، عامه
رضایت او د حکومت د کړنو له مشروع توجیه سره یو شان ونه ګڼل شي.

2

ادامه خواندن د واکمنې ډلې بدلېدل د ستونزې حل نه دی : نور محمد غفوری

Part One

Life amid green nature and fruit-laden garden lanes had a peace of its own, but the life and civilization of Kabul city had long been

one of our dreams.

When my uncle Shafiq finished primary school in our distant village, Chahar Asiab, one of the districts around Kabul, my grandfather bought him a house in Shor Bazaar, in the heart of Kabul, so that he could continue his education.

Later, when my brother and I also completed primary school, there was still no higher school in Chahar Asiab. We too had to continue our education in the city. So our parents began living in Shor Bazaar with Shafiq.

When we woke in the village, the fresh air of nature, the songs of birds, the life-giving breeze passing through the gardens and orchards, and the fragrance of blossoms were our greatest comfort.

But now, waking in the city, everything had a different color, a different liveliness, and a different smell.

The voices of shopkeepers calling out their goods, the bustle of the tabang sellers, the hammers of blacksmiths striking against iron, and the fragrance of musk and amber drifting from the herbal and spice shops created an entirely different atmosphere.

There was also a remarkable sense of intimacy and solidarity among the people living in those narrow, crowded lanes. From Lahori Gate to Shor Bazaar, and from Hindu Guzar to Se Dukan-e Chandawal, the people had an unbreakable bond with one another, almost as though they shared the same blood.

mor Reading

هر داستانی که نوشته می‌شود، خواننده‌ای می‌طلبد و این وظیفه‌ی ما خوانندگان است که دقیق بخوانیم و بررسی کنیم. داستان‌های نوشته شده باید خوانده و بررسی شوند و داستان‌های خوب از داستان‌های بد جدا شوند. در کنار این، هر داستانی که نوشته می‌شود، ممکن اجتماعی باشد یا هم فردی؛ یعنی نویسنده برای دل خودش داستانی را نوشته باشد. هر داستان سخنانی یا پیامی را با خود حمل می‌کند و باید تشخیص داده شود که کدام داستان قابلیت این را دارد که خوانده شود و به پیامی که با خود آورده است توجه شود و به کدام پیام یا داستان نباید توجه کرد و نباید خوانده شود. یک داستان خوب همیشه فراتر از زمان خود حرکت می‌کند و جدا از زمانه‌ی خود هم دوام می‌آورد. این داستان سپوژمی زریاب این ویژگی را دارد که فراتر از زمان خود حرکت کند.  

داستان در مورد شخصیتی است که آموزگار است و در این اواخر از شنیدن مرگ فرزند همسایه خود که در اثر جنگ با پنجاه و هفت تن از همراهان خود کشته شده، متأثر شده است و این واقعه مدام در ذهن‌اش تکرار می‌شود و هر بار زن همسایه‌ی خود را می‌بیند که با یک سطل آب و خریطه‌ی ارزن بر سر قبر پسرش می‌رود، احساس می‌کند که او هم در مرگ پسر همسایه‌اش دست داشته است. این واقعه و اوضاع و احوال زن همسایه‌اش، او را به یاد دوران مکتب و استاد تاریخ‌اش می‌اندازد. با مرور خاطرات و بی‌تفاوتی استاد تاریخ‌اش راجع به جنگ‌های جهانی، شخصیت داستان دیدگاه دیگری پیدا می‌کند. بعد در آخر داستان، شخصیت داستان با ذکر دیدگاه خود و یک آرزو که ای‌کاش همه به جای غصه خوردن، به دنیای اطراف خود توجه کند، داستان را تمام می‌کند.

ادامه خواندن آرزوهای بی‌سرانجام در داستان «سطل‌های آب و خریطه‌های ارزنِ» سپوژمی زریاب؛ نویسنده: علی‌خان حلیمی

د سیاسي، ټولنیزو، علمي او اقتصادي ډلو او بنسټونو ترمنځ، په ځانګړي ډول د ځوان نسل په منځ کې، د فکر خونو (Think Tanks)  جوړول او تنظیمول په یوه مخ پر ودې دود بدل شوي دي. خو له بده مرغه، یو شمېر تازه‌کار او نوي راټوکېدلي کسان لا هم د دغو بنسټونو له تاریخي ماهیت، د فعالیت له طریقو او د اغېزمنتیا له ساحو سره لازمه بلدتیا نه لري. هیله ده چې لاندې لنډ معلومات د دې برخې د کارکوونکو او د عملي چارو د سمبالوونکو لپاره ګټور او لارښود وګرځي.

د فکر خونو تاریخي شالید

ادامه خواندن د فکر خونه یا (Think Tank) څه ته وایي؟ : نور محمد غفوری

در میان چهره‌ های علمی و ملی افغانستان، نام پروفسور داکتر سید عبدالله کاظم چون ستاره‌ ای است که در آسمان دانش و شرافت می‌ درخشد. 

مردی که عمر خویش را نه در آسایش، بلکه در خدمت، تحقیق و تربیت نسل‌ ها سپری کرده است٫ مغزی که سال‌ ها خسته شد تا وطن از جهل و تاریکی رهایی یابد، و قلبی که هر تپش‌ اش برای روشنی و رفاه مردمش بود.

او از آن انسان‌ های کمیاب است که دانش را عبادت می‌ داند و پاک‌ نفسی را معیار انسانیت. در روزگاری که بسیاری علم را به سودا و شهرت فروختند، داکتر کاظم علم را به وجدان پیوند زد و از آن چراغی ساخت برای راه جوانان. 

دهه‌ ها در  پوهنتون کابل، با دلسوزی و فروتنی، هزاران شاگرد را پروراند٫ شاگردانی که امروز در گوشه‌ وکنار جهان، نام افغانستان را با افتخار و دانش بلند می‌ کنند.

آثار علمی و تحقیقی او نه فقط صفحات کتاب، بلکه سند وفاداری به وطن است. 

ادامه خواندن  پروفیسور داکتر عبدالله کاظم: برگرفته از سایت دانشمندان ونویسندگان

اگر سخنانی که از نام رحمت‌الله نبیل در صفحهٔ فیسبوک باتور دوستم نشر شده، واقعاً متعلق به ایشان باشد، باید گفت که این سخنان، با تأسف، نه‌تنها با جایگاه و سابقهٔ سیاسی ایشان همخوانی ندارد، بلکه از منظر تحلیل سیاسی نیز بسیار سطحی و نگران‌کننده است.

رحمت‌الله نبیل در میان برخی از چهره‌های حکومت پیشین، دست‌کم به‌عنوان فردی نسبتاً آگاه، هوشیار و صاحب تحلیل شناخته می‌شد. از همین رو، این پرسش به‌طور جدی مطرح می‌شود که چه چیزی باعث شده است ایشان به چنین تحلیلی بر پایهٔ قومی روی بیاورد؟ آیا ایشان نیز، مانند شماری از سیاست‌مداران گذشته، در همان باتلاق خطرناک قوم‌گرایی و قوم فروشی گرفتار شده‌است؛ باتلاقی که سال‌هاست افغانستان را از مسیر همزیستی، اعتماد و دولت‌سازی دور کرده و به سوی تفرقه و فروپاشی اجتماعی سوق داده است؟

ادامه خواندن من مسئول اعمال خودم هستم، نه مسئول اشتباه هم‌تبارانم : نورمحمد غفوری

A Tribute to Its Writers and Actors — with an Honest Reflection on Its Final Chapter

By Maria Daro

There are television dramas that entertain us for a while, and there are dramas that stay in our minds long after the final scene.

Sen Anlat Karadeniz is one of them.

I watched this series not only as a viewer, but as a writer watching other writers, and as an artist trying to understand the world that other artists created.

What I found was much more than a love story.

ادامه خواندن Sen Anlat Karadeniz: When Love Challenges Tradition

گاهی دوستی‌ ها و دوستان پدر، که بر پایه ای صداقت و بدون مدعا می‌باشد، چنان عمیق و ناگسستنی میگردد که از روابط خونی هم محکم‌ تر می‌ماند.

از جمله دوستان پدرم، یکی حاجی محمد اکرم کارگر است.

پدر در سال ۱۳۲۷ خورشیدی از ولایت بدخشان به کابل آمد. در آن زمان، شاگرد صنف چهارم مکتب بود و اول‌ نمره ای صنف خود محسوب می‌شد.

 پس از اولین سفر آخرین شاه افغانستان به بدخشان و خوانش پیام خوش‌ آمدید، شاه همایونی، با نظر سردار احمد شاه خان، وزیر دربار، و عبدالهادی خان داوی، سرمنشی، 

از بابه‌ کلانم، وکیل نظام‌ الدین خان، می‌ پرسد که آیا رضایت دارد ایشان را برای ادامه ای مکتب با خود به کابل ببرند؟

بابه‌ کلانم موافقت می‌کند و پدرم را به کابل می‌ آورند. 

ادامه خواندن دیدار با مرد نود ساله – احمد محمود امپراطور

ملت‌ها نیز مانند انسان‌ها در مسیر تاریخ با لحظاتی روبه‌رو می‌شوند که سرنوشت آینده آنان را رقم می‌زند. این لحظات، صرف رویدادهای سیاسی یا نظامی نیستند، بلکه «راستی‌آزمایی‌های تاریخی» هستند؛ آزمون‌هایی که میزان بلوغ سیاسی، ظرفیت ملی و توانایی یک جامعه برای عبور از بحران را آشکار می‌سازند. افغانستان امروز در یکی از همین مقاطع سرنوشت‌ساز قرار گرفته است. پس از دهه‌ها جنگ، اشغال، مداخله خارجی، رقابت‌های منطقه‌ای و ظهور جریان‌های افراطی، این پرسش بیش از هر زمان دیگری مطرح است که آیا افغانستان خواهد توانست از چرخه تاریخی خشونت و بی‌ثباتی خارج شود یا همچنان در باتلاق تروریسم، واگرایی اجتماعی و بحران مشروعیت گرفتار خواهد ماند؟

ادامه خواندن راستی‌آزمایی تاریخ؛ گذر از بحران یا ماندن در باتلاق تروریسم؟ :  مهرالدین مشید

افغانستان د خپل معاصر تاریخ له هغو حساسو پړاوونو څخه تېرېږي چې د هر وخت په پرتله ملي همغږي، سیاسي تدبیر او ټولنیز تفاهم ته ډېره اړتیا لري. په داسې شرایطو کې چې هېواد له بېلابېلو سیاسي، اقتصادي او ټولنیزو ننګونو سره مخ دی، هره هغه موضوع چې د خلکو ترمنځ د بېلتون او تقابل فضا رامنځته کوي، باید په ډېر دقت، مسؤلیت او ملي لیدلوري وڅېړل شي.

په وروستیو کې د ټولنیزو رسنیو له لارې د ژبې اړوند بحثونه، په ځانګړې توګه د «دري» او «فارسي» د نومونو، تاریخي مخینې او اړیکو په اړه، پراخ شوي دي. بې‌شکه دا موضوع د ژبپوهنې، تاریخ او ادبیاتو له مهمو علمي بحثونو څخه ده، خو د هغې څېړنه او ارزونه باید د علمي میتودونو، مستندو تاریخي سرچینو او مسلکي څېړنو پر بنسټ ترسره شي، نه د ټولنیزو رسنیو په احساساتي او قطبي فضا کې.

ادامه خواندن په دې تاریخي پړاو کې د ملي یووالي د پیاوړتیا لپاره باید پر مشترکاتو تمرکز وشي :نورمحمد غفوری

هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای اصلی طالبان برداشت

پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر بازداشت‌های گسترده و برخوردهای تحقیرآمیز با زنان در هرات به بهانه نظارت بر پوشش و رفتار اجتماعی، موجی از نارضایتی عمومی در این شهر شکل گرفت. این اقدامات که از سوی بسیاری از شهروندان، فعالان مدنی و نهادهای حقوق بشری «خودسرانه، غیرقانونی و مغایر با ارزش‌های اسلامی و انسانی» توصیف شد، سرانجام به اعتراض‌های خیابانی انجامید. واقعیت تایید شده این است که ده‌ها زن در هرات به اتهام نقض دستورالعمل‌های پوشش از سوی ماموران امر به معروف و نهی از منکر بازداشت شدند. پس از آن اعتراضاتی در منطقه جبرئیل هرات شکل گرفت. گزارش‌ها حاکی از آن است که طالبان برای متفرق ساختن معترضان از خشونت و شلیک استفاده کردند؛ رویدادی که بار دیگر توجه افکار عمومی را به ماهیت واقعی حکومت طالبان جلب کرد. 

ادامه خواندن خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی : مهرالدین مشید

در مورد یکتن از خانم های هموطن ما با فراز و نشیب زندگیش کتاب جالب از قلم ماریا دارو تازه به نشر رسیده است.

روز جهانی کتاب برهمه مبارک باد

امروز ۲۳ اپریل روز جهانی کتاب است ،این خجسته روز بر همه مبارک باد. در اتاقم مصروف مطالعه کتاب بنام (الکترا ) اثر سوفوکل بزرگترین درامه نویس یونان باستان هستم که همین دیروز دوست عزیزم دکتور شاه محمد گویا که در ساحه ی کاری اش به بزرگداشت این روز در تدارک ایجاد کتابخانه است وتا کنون بیش از سه صد جلد کتب ادبی٬ فلسفی تاریخی و علمی را تهیه نموده است که از ان جمع سه جلد کتاب را غرض مطالعه برایم به امانت داد از ایشان سپاسمند ام که از کتاب و فرهنگ پاسداری می نماید. موریس مترلینگ چه زیبا گفته است :« ادم تنها اگر دربهشت هم باشد به او خوش نمی گذرد ٬ ولی کسی که به کتاب و مطالعه علاقمند است وهنگام که به مطالعه یا تفکر مشغول است ٬ جهنم به تنهایی برای او بهترین بهشت هاست » .

ادامه خواندن

پیروزی های ساختاری، سرنوشت هر جنگی را کلید می زند

در تحلیل تحولات معاصر، تمایز میان «پیروزی نظامی» و «پیروزی ساختاری» به یکی از کلیدهای فهم پایداری قدرت‌ها بدل شده است. در این چارچوب، ارزیابی جایگاه ایران تنها در سطح دستاوردهای نظامی، تصویری ناقص را ارائه می‌دهد؛ زیرا آنچه بیش از همه اهمیت دارد، توانایی این کشور در تبدیل قدرت سخت به نظم پایدار، نفوذ منطقه‌ای و بازتولید مشروعیت داخلی و خارجی است؛ امری که می‌توان از آن به‌عنوان تلاش برای «پیروزی ساختاری» یاد کرد.

ادامه خواندن ایران و بازتعریف قدرت؛ از غلبه نظامی تا برتری ساختاری :مهرالدین مشید

افغانستان در طول تاریخ سیاسی خود، به‌ویژه پس از نیمهٔ دوم قرن بیستم میلادی، شاهد شکل‌گیری جنبش‌ها، سازمان‌ها و احزاب گوناگونی بوده است. برخی از این جریان‌ها در نتیجهٔ تحولات مشخص اقتصادی و اجتماعی و با توجه به سطحی از رشد و پختگی جامعهٔ افغانی، به‌عنوان پدیده‌های روبنایی و در پیروی از جریان‌ها و ایدئولوژی‌های رایج جهانیِ راست، میانه و چپ، عرض اندام کردند. با این حال، بسیاری از این احزاب در برابر حوادث ناگوار تاریخی و مداخلات گستردهٔ خارجی تاب مقاومت نیاورده و به‌تدریج به گروه‌های کوچک، پراکنده و کم‌تأثیر تجزیه شدند.

ادامه خواندن افغانستان به یک حزب جدیدنیاز دارد؟ : نورمحمدغفوری

پیلامه

د تلویزیوني سیاسي بحثونو په اړه مې مخکې دوې لیکنې د هغو د ماهیت او اهمیت په تړاو د درنو لوستونکو خدمت ته وړاندې کړې وې. په دې لیکنه کې هڅه کېږي چې د دغو بحثونو د اغېزمنتیا او مسلکيتوب یو بل مهم اړخ، یعنې اخلاقي معیارونه، وڅېړل شي. ځکه چې هر څومره بحث مهم او حساس وي، هماغومره د هغه د ترسره کولو طریقه او اصول هم ارزښت پیدا کوي.

ادامه خواندن د تلویزیوني سیاسي بحثونو اخلاقي معیارونه :  نور محمد غفوری

چو خود کردند راز خویشتن فاش 

عراقــی را چـــرا بدنام کـــردند 

شخصی با نام مستعار «زیباکی» با پُررویی زیاد دربارۀ اینکه این قلم شهرانی دربارۀ تاجیکان کلمات زشت و بدی را استعمال کرده باشم، در رسانه‌ها نوشته و به نشر رسانیده است. 

اولتر از همه باید گفت که زیباک یکی از مناطق زیبای بدخشان یا زادگاه من می‌باشد، که مردمانش بزبان زیباکی سخن می‌گویند و چون فرشتگان آسمانی باصفات عالی انسانی در قطار باشنده‌گان نجیب بدخشان با وجودیکه متعلق به ملیت‌های مختلف و زبان‌های جدا از هم دارند بمانند برادران اصلی حیات بسر می‌برند. 

ادامه خواندن بدخواه کسـان هیچ بـه مقصـدنرسد : پروفیسور دکتور عنایت الله شهرانی

·

امر/یکا برای خون‌بهای سه سرباز خود، سه دولت اسلامی را آتش‌باران کرد. اسر_ائیل برای انتقام ۱۴۰۰ تن یهودی تا حال ۲۵۰۰۰ فلس_طینی و یک سرزمین مسلمان را به خاک یک‌سان کرده است.

حالا بیایید نزدیک‌ترین پارتنران امر_یکا را که بیش‌ترین مقدار اسلحه از این کشور خریداری می‌کند شناسایی کنیم.

مطابق مؤسسه تحقیقات صلح استکهلم

ادامه خواندن نوشته و تحلیل ملک ستیز تحلیلگر مسائل سیاسی و روابط بین الملل : ملک ستیز

شگفتن گل های لیخنند در سرزمین به تاراج رفته

در روزگاری که مردم افغانستان زیر سایهٔ اندوه، جنگ و جدایی‌های قومی و تضاد های ایدئولوژیک سخت ضجه می‌کشد، قهرمانی تیم فوتسال کشور نه‌ تنها یک پیروزی ورزشی بی بدیل؛ بلکه تجلی دوبارهٔ روح ملی و همبستگی مردم افغانستان است که به مثابه تاریخ سازان در حوزه ورزش، برای خود پیروزی و برای مردم افغانستان افتخار آفریدند. این پیروزی به مثابه دستاورد بزرگ، نشان داد که فراتر از مرزهای قوم و زبان، هنوز قلبی واحد برای افغانستان دردمند می‌تپد. این قهرمانی امید نجات را در قلب های خسته و ریشی به صدا درآورد.

ادامه خواندن قهرمانی تیم فوتسال؛ نمادی از وحدت ملی و امیدی برای غلبه بر تروریسم : مهرالدین مشید

مذاکراتی به‌منظور پایان تنش ها و ختم جنگ میان هیئتی به رهبری ملا محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع طالبان، و عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات طالبان، با هیئت همتای پاکستانی شان با میانجی‌گری قطر و چین و همکاری سازمان ملل متحد در دوحه برگزار می‌شود.به باور من، این مذاکرات هرگز به نتیجه مطلوب و صلح پایدار در افغانستان نخواهد انجامید. دلایلی که بر این باور استوار است، به شرح زیر می‌باشد:

ادامه خواندن مذاکرات طالبان و پاکستان؛ صلح مقطعی یا تداوم بی‌ثباتی؟ : احمد سعیدی