نویسنده: ماریا دارو

تابکی غم میکشد این سینۀ پر درد من

تا بکی شرمد زپائیز،رنگ روی زرد من

در جهان آرزوها ،آرزویم گم شده ست

ازروشنائی میهراسد این دل شبگرد من

ادامه خواندن تابکی : مســعــود حـــداد

در هفته های اوایل  برج سرطان 1394 چند حادثه واتفاق پیهم رخداد که در سر نوشت ما بی تا ثیر نیست  اول دفاع متهورانه عیسی خان لغمانی در برابر مهاجمین مست ومغرور وسرازیر شدن تحایف ونوازش های بی قاعده ونا متناسب به این جوان پر شور و بعداً کشتن یک هم وطن توسط عیسی خان در حادثه ترافیکی  متعاقبا معرفی دو بانو به حیث والیان دایکندی و غور استقبال والی جدید بامیان با پرتاب تخم های مرغ با موترش انتحار در سرک میدان هوایی  تلاشی  و بمباردمان خانه یکی از فر ماندهان جهادی بنام جان احمد خان حقجو در منطقه بایان پروان.   ادامه خواندن هفته حادثه آفرین : احمد سعیدی

ادامه خواندن باور : نورالدین همسنگر

جلد اول ودوم  کتاب  افغانستان  در مسیر تاریخ   نوشتهء  شاد روان  میر غلام محمد غبار که اولین  تاریخ  علمی  و واقعی  مردم  مظلوم  ومبارز  افغانستان میباشد  اکنون از  زبان  فارسی  دری  به  زبان  پشتو توسط محترم  پوهاند محمد بشیر دودیال  ترجمه شده  و بنگاه  انتشارات  میوند آن را در یک مجلد در کابل  بطبع  رسانیده است.  حشــمـت  خـلیـل غــبــار  

                                 (فرزند  شاد روان  میرغلام  محمد غبار                                          دارنده  حق  قانونی  چاپ و ترجمه و تکثیر هردو جلد این کتاب)
دوم جولای  سال 2015 / 1394

در میز های مدور در رسانه ها و روزنامه ها روزی نیست که ده ها بار نام از تروریزم و حملات تروریستی به گوشم نرسد اما هیچ کس تعریف و تفسیر مشخص از این پدیده ندارند هرکس این نام را طبق منافع خویش تعریف میکند اما آنچه که من باور دارم  تروریزم ریشه در عمق تاریخ دارد و توسل به خشونت برای پیشبرد اهداف سیاسی، مذهبی و ایدئولو‍ژیک همواره به عنوان یک  مفکوره از دیر زمانی بدینسو مطرح بوده و گروه‌های مختلف از آن استفاده برده‌اند. تروریزم به عنوان یک ابزار یا شیوه عمل با این سخن معروف ماکیاولی ابزاری است برای رسیدن به هدف در حقیقت وسیله ای که هدف  را توجیه می کند تروریزم مورد استفاده بسیاری از گروه‌ها با مفکوره های مختلف و دولت‌ها قرار گرفته است. ادامه خواندن پویایی مفهومی تروریزم : احمد سعیدی

کتاب  آوای  ماندگار زنان افغانستان (چاپ اول 2008)                                                                         اولین  کتابیست  که پس از تحقیقات چندین  ساله ( 2005  الی  2008 میلادی )٬ چهره  های  برجسته  زنان  افغانستان را که در رسانه  های جمعی ایفای  وظیفه  میکردند٬ معرفی  میدارد.  این کتاب  در شرایط  خیلی  دشوار و امکانات محدود با تماسهای مکرر تحریر گردیده است. 

      پابرهنه بازگشت (چاپ اول  2009 )                                                                                      کتابیست  که شرح حال  خانواده ها و جوانان  افغان را که در اثر جنگ خانماسوز داخلی صدمه  دیدند ٬مشت  نمونه خروار بیان  میکند.

  هنرمندان تاریخ ساز تیاتر و چهره های جاودان (چاپ اول اکتوبر 2013 )                                                      کتاب هائیست که پس از تحقیقات زیاد طی چهارسال از آغاز تیاتر در افغانستان تا مسدود ساختن تمام ابعاد فرهنگی در زمان طالبان برای  معرفی هنرمندان تیاتر وچهره های ماندگار فرهنگی و تاریخی  به  رشته تحریر آورده شده است. همچنان                                                                                                                        

ادامه خواندن آگــاهـــی :کتب آوای ماندگار زنـان افـغـانستان٬ پابرهنه بازگشت٬هنرمندان تاریخ ساز تیاتر و چهره های جاودان : اثـــر مـــاریـــا دارو در آنلین در خدمت دوستان قرار دارد.

اخیراً نامه برقی از دوست و همیار گرانمایه محترم دکتور ش.س؛ به دست آوردم که از نظر تان میگذرد.پیشاپیش باید عرض کنم که این نامه به طرز غیر معمول؛ خیلی خیلی خیلی مهم است؛ هم از اینجهت که از طرف شخصیت اجتماعی و سیاسی برجسته و در عین حال کادر مسلکی و تخصصی به درجه دکتور طب؛

ادامه خواندن همه پرسی به بهانه یک نامهِ مهم:چه کنیم که بهتر بنویسیم؟! محمد عالم افتخار

 

ای چنگ گسسته نغمه کن ساز                              باروح شکسته شو هم آواز

آن سان بسرا که من کنم فهم                                 بیگانه مباد واقف از راز                                                                                                                        چون تار توقلب من گسسته ست                              زین قلب گسسته نغمه ای ساز

در یادداشت شمارۀ گذشته به شماازکوچۀ اندرابی که درجواردریای کابل وقرابت جوی شیر موقعیت داشت، درطول قسمت وسطی این کوچه، جوی پرآبی که گاه صاف وپرموج وگاهی مکدر وگل آلود می بود، نیزجریان داشت وریش سفیدان ونمازگزاران محله سعی می کردندآب آنرا حتی الامکان ازآلودگیها دورنگهدارند. درفصل بهار ازآب روان آن برای آبیاری درختها وباغچه های منازل استفاده می کردند. بهرحال، کوچۀ اندرابی بهرشکل وسر وصورتیکه بود، جایگاه پرامن ومحراق احساسات واندیشه های دورۀ حساس حیات من وصدهاهم محله وهمسایۀ ما

ادامه خواندن صفحاتی ازیک زندگی پرنشیب و فراز در وصلت وطن و در غربت هجرت (بخش2) : پروفیسور داکترعبدالواسع لطیفی

 بازی درسیاست های بزرگ تصادفی نیست. استقبال بی سابقه ازحامد کرزی رییس جمهورمتقاعد که درادبیات سیاسی جهان ازآن به نام مرغابی لنگ یاد مینمایند وآن هم درآستانه سفراشرف غنی رییس جمهور برحال افغانستان به همایش سران سازمان همکاری شانگهای که در اوایل جولای سال جاری درشهراوفای روسیه برگزارمیگردد درنوع خود بازی زیرکانه وجالب بود.ولادیمرپوتین رییس جمهورمقتدرروسیه درآغازمذاکرات با ذکرارقام مشخص که طالبان وداعش ازمجموع 34  ولایت به 25 ولایت افغانستان ومناطق مرزی حضوروکنترل دارند درواقع به کرزی یادآورگردید تادر  مذاکرات صاف وپوست کنده حرف دل خودرا بگوید، برای چه آمده وچه میخواهد تابدستهای خالی برنگردد. مذاکرات بااشتراک اوشاکف مشاوررییس جمهور،کابلف نماینده رییس جمهوردرامورافغانستان ادامه خواندن ماموریت های سیاسی کرزی ازواشگتن تا مسکو : دکتور علـــی احـمـد کریـمـی

 

 به غم عشق مبتلا نشوید  – دوستان من شدم شما نشوید 

از پی کاروان شتاب کنید – تادر این جاده نقش پا نشوید

تیشه بر پای خسته گان نزنید – خسته یی را اگر عصا نشوید 

سنگ را گر زره نبردارید – خلق را سنگ پیش پا نشوید 

آتشم صحبتم خطر دارد – بامن ُ  آن به که آشنا نشوید 

درس هستی ز آتش آموزید -منشینید تا فنا نشوید 

    فاز جدیدی استراتیژی غرب در منطقه.                طی سال های اخیر جنگ به صورت تدیریجی از جنوب و شرق کشورها، اهسته آهسته وارد شمال کشور شد و در سال ۱۳۹۴ خورشیدی این جغرافیای جنگی یکدم تغییر مکانی داد به شمال کشور منتقل شد.  شمال افغانستان که از لحاظ پذیرش و نفوذ تندروان و تروریستان طالب، القاعده و سایر گروه های کوچک افراط گر در آسیای میانه، به دلایل بافت ها و ساختاری های قبیله وی و زبانی چندان پتانسیل مناسبی ندارد و هزینه جنگ را بر تندروان چند برابر خواهد ساخت، چرا در فاز جدید میدان جنگ انتخاب شد؟ چرا جنگ در جنوب و شرق افغانستان که هم به لحاظ بافت های اجتماعی وهم به دلیل نزدیکی جغرافیایی با پاکستان هزینه های کمتری مالی و انسانی برای افراط گرایان بدنبال دارد ادامه نیافت وچرا فشار جنگ به طور بی سابقه بر شمال افزایش یافت؟ ودها پرسش های دیگری که نزد مردم افغانستان مطرح است.

ادامه خواندن 
تغییر جغرافیای جنگ از جنوب به شمال افغانستان : احــمد سـعــیـدی

ای جوان تودست هرخونخوار بایدبشکنی
هرزمــــانی مغـــــز هر غدار باید بشکنی

هرکه خواهد اختــــلاف وافتراق مسلمین
گردنش باتیـــــغ جوهـــــردار باید بشکنی

دشمنان وحدت وبهروزی ای اسلام را
فرق شان باتیشه ای نجار باید بشکنی

ادامه خواندن شعر مقاومت ُ خطاب به جوانان کشور : قدرالدیم مظهری

     تعریف شعر مقاومت یا شعر پایداری:                         همیشه تعریف در پیوند به پدیده های هنری، ادبی وحتا اجتماعی امری بوده است دشوار. چون می دانیم موضوعاتی را که چنین پدیده‌هایی بازتاب می دهند پیوسته خود در تحول و دگرگونی اند، به همین دلیل تعریف چنین پدیده هایی نیز نمی توانند ثابت باقی بماند. یک مالیکول آب همیشه و همه جا دو اتوم هایدروژن و یک اتوم اکسیژن دارد؛ این امر در یک تعریف ساده و فشرده می گنجد وهمیشه و همه جا می تواند بازتاب دهندۀ ماهیت یک مالیکول آب باشد. در حالی که موضوعات و پدیده های هنری و ادبی پیوسته در تحول اند و این تحول موضوع، تحول و دگرگونی تعریف را نیز در پی دارد. چنین است که در پیوند به این گونه پدیده‌ها پیوسته تعریف‌های گوناگونی وجود دارند. این همه تعریف اگر در یک جهت بر خاسته از تحول موضوع تعریف است و در جهت دیگر وابسته به زاویۀ دید تعریف نیز می باشد. ادامه خواندن بحثی در پیوند به شعر مقاومت پارسی دری در افغانستان – بخش دوم : پــرتــو نــادری

  رژیم هاسقوط می نمایند،دیکتاتورها میمیرند اما شاهکارهای ادبی که درقلب هاشعله آزادی رامی افروزند هرگزخاموش نمیگردند. زندگی وآثارمیخائیل بولگاکف ازعجایب روزگاروتاریخ ادبیات روسیه شوروی است.بولگاکف درسال 1890 دریک خانواده روشنفکردرشهرکیف زاده شد.اوتحصیلات خودرا درعلوم پزشکی خاتمه داد.     بولگاکف بعدازانقلاب سال 1917  اکتوبر که منجربه جنگهای داخلی بین سفید های طرفداربه رژیم سابق وسرخهای انقلابی گردید مانند یک پژشک شاهد صحنه های جنگ بود دوبرادراودرلشکرسفید وسرخ برعلیه همدیگرمی جنگیدند که بعدازشکست سفیدهای ضدانقلاب هردومجبوربه مهاجرت گردیدند.دشوارترین دوران زندگی او بعد ازانقلاب آغازمیگردد. بولگاکف مخالف انقلاب وطرززندگی بالشویکها  بود دریک طرف ادامه خواندن میخائیل بولگاکف : ستایشگرآزادی درادبیات روسیه شوروی : دکتور علی احمــد کریمی

   نمیدانم چه بنویسم چون در یک روز نه که در یک لحظه تحولات واتفاقات متنافض روی میدهد وانسان را در یک دو راهه قرار میدهد که چه بگوید؟ از شکست وویرانی وتباهی که امروز از قندز وبدخشان بگوشها میرسد ویا از قهرمانی عیسی خان سربازی که شش مهاجم انتحاری را در دروازۀ پارلمان یکی پی دیگری رهسپار جهنم ساخت وکشور را از یک فاجعه بزرگ نجات داد.هر چند عدۀ از هموطنان از وکلا ویا نمایندگان کشور دل خوش ندارند اما من به این حادثه از دید جهانی مینگرم که اگر خدائی نا خواسته افراد مسلح وارد پارلمان ویا خانه ملت میشدند چه حادثه درد ناک در تاریخ کشوری ما ثبت میشد.ویک دلیل دیگر بر بی اعتباری وبی

ادامه خواندن سقوط ونجات(از کندز تا پارلمان) : احـــــمـد ســعــیـدی

هموطن، هموطن، ای هموطن محبوبــم

همـــــوطن، هموطن ای پاک نهاد خوبم

ای که از چشم تو صد برق محبت پید است

ای کـه قلب تو بر افروخته از مهر خداست

هموطن، هموطن، ای همـــوطن تنهایم

ای کــه از دور مگر بشنوی این آوایم

هموطن، هموطن، ای هموطن حیــرانم

ایـکه از درد تو صد شعله دمد از جانم

ادامه خواندن ما اگـر خادم بیگانه به آسان نشویم : شعر از استاد حــامــد نــویــد

ایماق  تویی  عاقل  و  فرزانهٔ  ما

از  مهر  تو  خرم  است کاشانهٔ ما

در هر دو جهان خدا بتو لطف کند

این   است   مرام  دل  دیوانهٔ  ما

***

ایــــماق !  اینــم  سیویملی  فرزانه ایرور

ساغینچی  قیزیق  مهری صمیمانه ایرور

شـــاعر تیلیدن سیله گن ابیاتین اؤقینگ

هر نکته سی  کؤز اؤنگيده دُر دانه ایرور

***

ادامه خواندن تقریظ برکتاب « شگوفه های ادب » مشتمل بر تک بیتی ها ، دوبیتی ها و رباعیات گلچین « دری – پشتو وترکی» اثر جاودانه داکتر ایماق : استاد محمد امین متین اندخویی

   جناب داکتر فیض الله ایماق از ژورنالیستان پرکار و پژوهشگران فعال عرصه های مختلف فرهنگ کشور عزیز ما هستند که در تداوم نیم قرن اخیر در هیچگونه شرایطی دست از کار نکشیده و دل از قلم و نوشتن نبریده اند. در سال 1343خورشیدی که نگارنده تازه پا به لیسه ی نو تشکیل نادریه گذاشت؛ استاد مضمون دری وی جوانی بود که تازه از دارالمعلمین کابل فراغت یافته، روزهای نخست تجربه ی معلمی خود را موفقانه می گذراند. این جوان خوش سیما و خوش پوش که اشعار کتاب درسی را به صورت دیکلمه تدریس می کرد و شعر لاله ی آزاد استاد محمد ابراهیم صفا را به صورت تمثیلی می خواند تا مضمون عالی و پر از مفاهیم استعاری آن را به شاگردانش حالی سازد؛ کسی به جز از داکتر فیض الله ایماق نه بود.

ادامه خواندن تقریظ بر کتاب «سوز دل » داکتر ایماق: داکتر اسد الله شعور

سالها است در نبود یار عادت کرده ام
چون مریض دربسترِ بیمارعادت کرده ام
خنده ازلب میگریزد،بی سبب نیست زانکه من
با سیل اشک وگریه های زار عادت کرده ام
تخیل میکنم هر دم ،در آغوش وطن باشم
حسرتا در حسرت دیدار عادت کرده ام
خاک پاک میهنم چولانگه درنده هاست
با یورش گرگ و نالۀ کفتار عادت کرده ام
به قوم دزدلعین گفتن،به نفرت ازشررافگن
نه چندان کم ،که من،بسیار عادت کرده ام
سخن برمن نگوهرگز،زفردوس خیالی ات
نترسم از جهنم ،چون به نارعادت کرده ام
مسعود حداد

.. همه چیز بستگی به حال و هوای دلت دارد
اگر حال دلت خوب باشد؛
هوا آنقدرا هم آلوده نیست؛
از پس اجاره خانه هم می شود برآمد؛
و بیماری کودکت کمتر آزارت می دهد و با یک دعا، ته دلت قرص می شود وآرام می گیری؛
اگر حال دلت خوب باشد،
فکر پریشانی طوفان دیشب آزارت نمی دهد و به بارش دل انگیز بعد از آن فکر می کنی،
حال دلت که خوب باشد
آدمها همه شان دوست داشتنی اند و بدون منت می توانی ببخشی …
حتی چراغ قرمز هم برایت مکثی دوست داشتنی می شود که لحظه ای پا از روی پدال برداری و بتوانی فکر کنی به امروزت، که با دیروزت چقدر فرق داشتی؟!
حال دلت که خوب باشد …
می شوی همبازی بچه ها؛ برای عزیزانت همیشه وقت داری و یک دنیا مهربانی در چهره ات نهفته است؛
و چقدر لذت دارد که آدم حال دلش خوب باشد ..
الهی که حال دلتون خوب باشه …

خدایا من نمیدانم به علـــم خود تو میدانی»

زنسلِ آدمی پیــدا شـــــده، درنده حیوانی

 بنامِ حـُریت قتل بشـــــر بر هر طــرف جـاری

زدست وحشی یِ دوپای،آدم خوار ویا جانی

 به هر سو جوی خونِ مردم بیچاره جاری است

ندارد هیــــچ مظلـــــومی درین دنیـــا نگهبانی

ادامه خواندن «خدایا! من نمیدانم، به علم خود تو میدانی» : محمد عزیز (عزیزی)

     چند قبل جامعه مدنی افغانستان در کابل برسم اعتراض علیه فجایع وخشونت های درد ناک نسل کشی شهر راخین میانمار بر مه دست به احتجاج زدند واز حکومت وحدت ملی خواستند تا موقف رسمی خودرا در برابر دموکراسی ستیزی مصر وبر مه که تمام موازین حقوق بشری را زیر پا گذا شته اند اعلام داشته از حالت بی جهت وخنثی بودن بیرون شود. سکوت وحشت میانمار برای وجدانهای بیدار غیر قابل تحمل است  در اخبار وتلویزیونها می شنویم ومی بینیم که مسلمانان شهر رانگون میانمار همه روزه قتل عام می شوند و فجایعی در این کشور علیه مسلمانان روی می دهد که این جنایات در دیگر نقاط حساس جهان  میبود صدای جامعه جهانی بلند میشد ، اما  در کشتار مسلمانان میانماری می توان گفت که تقریبا جامعه جهانی تا کنون از کنار این

ادامه خواندن تصویر بودیسم در میانمار : احمد سعیدی