جهان نباید حماسه آفرینی های دیروز و رنج های امروز مردم افغانستان را فراموش کند: نوشتهء مهرالدین مشید

تجاوز روسیه به اوکراین، تهاجم شوروی پیشین را به افغانستان در خاطره ها تداعی می کند که چگونه رهبران حزب کمونیست شوروی به رهبری بریژنف به خواست کارمل ناشیانه لبیک گفت و با این حملهء وحشتناک در واقع سنگ بنای شوروی را ویران کرد و ۱۲ سال بعد هیمنه و طنطنهء شوروی رو به زوال رفت و برج و باروی آن فرو ریخت. 

درست این فاجعه زمانی اوج گرفت که در ۱۴ سپتمبر ۱۹۷۹ حفیظ‌الله امین، با کودتا برضد نورمحمد تره‌کی،‌ مقام رئیس شورای مرکزی حزب حاکم و رهبری افغانستان را به دست گرفت. مسکو به سرعت نگران نفوذ واشنگتن در افغانستان شد و برای به دست گرفتن کنترل اوضاع دست به کار گردید.

 در ۱۲ دسمبر ۱۹۷۹ بیروی سیاسی اتحاد جماهیر شوروی تصمیم به دخالت نظامی در افغانستان گرفت. برخی ها دلیل این لشکر کشی شوروی را،‌ نگرانی از بروز انقلابی در افغانستان،‌ شبیه انقلاب اسلامی در ایران تلقی کرده اند و عده‌ای هم آن را نگرانی کرملین از نفوذ آمریکا می‌دانند. 

ادامه خواندن  جهان نباید حماسه آفرینی های دیروز و رنج های امروز مردم افغانستان را فراموش کند: نوشتهء مهرالدین مشید

خدمات صحى آيينه ی فرهنگ و طرز نگرش يك جامعه است(بخش دوم) : دوکتور نبیل پاکطین

تبعيض- عرضه وخدمات صحى چيست؟  نتايج عمل هاى جراحى قلبى در نزد خانم ها به مقايسه مردان نسبتاً ناگوارتر است . تحقيقی كه توسط كالج قلبى امريكا در نزد خانم هاىی كه زير عمل جراحى قلبى رفته اند و در ژورنال ” دوران “ به نشر رسيده است، حاكى از آنست كه بمقايسه مردان،  خانم ها زمانى مورد عمل جراحى قلبى واقع مى شوند كه، اعراض و علايم شان خيلى پيشرفته شود. مراقبت را كه در نتيجه اخذ مى كنند از نظر كيفيت خيلى پايين بوده و بعد از عمل جراحى از كيفيت پايينتر زندگى برخوردار مى باشند.

ادامه خواندن خدمات صحى آيينه ی فرهنگ و طرز نگرش يك جامعه است(بخش دوم) : دوکتور نبیل پاکطین

اسفند ماه (حوت) بود که پای بر رکاب سفر گذاشت و دیگر هرگز بهار دیدار او سبز نشد!: استاد پرتو نادری

شنیدم از این جا سفر کرده‌ای

هیچ نمی‌توانم باور کنم که آن رودبار جاری آواز، در ریگستان‌های سوزان غربت خشکیده است؛ اما چه می توان کرد واقعیت مرگ سرسخت‌تر از چنین پندارهای خام شاعرانه است. 

این درد همان جام لبالب شوکران است که باید آن را با دستان لرزان بلند کرد و یک‌دم سر کشید. دیگر ظاهر‌ هویدا، آن تندیس بلند آواز و نجابت و استواری و رادی چنان کاجی فروافتاده وصدای فروافتادنش همۀ ما را وحتا گوش‌های سنگین فرهنگ روزگارما را نیز تکان داده است.من که بامرگ علی سینایم هزاربار مرده‌ام  و مرگ خودم را روزشماری می‌کنم ،خاموشی چنین بزرگانی مرا هزارویک بار دیگر، می کشد.

درآن سال‌های دشوار، سال‌های که هجوم ملخ‌های سرخ، کشتزاران هرگونه اعتمادی را در میان آدم‌ها تاراج می کرد ،او را شناختم، بهتر است بگویم او را از نزدیک دیدم. شاید تابستان 1361خورشیدی بود و من در سینمای پامیر در یکی از اپارتمان‌ها اتاقی داشتم محقر.

ادامه خواندن اسفند ماه (حوت) بود که پای بر رکاب سفر گذاشت و دیگر هرگز بهار دیدار او سبز نشد!: استاد پرتو نادری

چرسنامه ؛ قسمت اول : نوشتهء داکتر نبیل پاکطین

 چطور چرس در نزد جوانان باعث افزايش واقعات حملات قلبى مى شود؟

      درين اواخر بنابر علل بسيار حملات قلبى در نزد جوانان در کشور عزیز مان رو به افزايش است كه يكی از علت های آن استفاده فراگير و روز افزون ازچرس است. 

      شما شنيده ايد كه يك سليبريتى، يك شخص مشهور سياسى، هنرى، ادبى و يا علمى بعد از مراسمى جان خود را به حق سپرده است و بعداً عده اى آنرا جنبه سياسى داده  و برخى هم آنرا به علل مختلف ربط داده اند؛ در حاليكه در تاريخچه ی صحی ایشان قبل از فوت، استعمال چرس عملاً مشهود است. 

      طبابت جهان در حال دهل زدن به نفع استفاده طبى چرس است؛ در حاليكه براى آن ده ها گزينه اى بديل بهتر وجود دارد كه ١٠٠ مراتبه در عرصه دارو درمانى بهتر از چرس عمل مى كند. ولى سياسى شدن طبابت افق هاى توسعه طبابت را به بند بست كشيده است. نمونه مثال آنرا در مبارزه جهان عليه كرونا شاهد هستيم و نمونه دوم آن الى سال هاى ٢٠٠٧ همجنس بازى در ليست كود هاى بيمارى روانى طبابت درج بود ولى با سياسى شدن مسئله ديگرى اين موضوع از ليست بيمارى هاى روانى منحيث يك تعدى حذف شد. چرس هم خارج از اين طرز نگرش نيست. اين بحث را سريال وار طى چند نوشته تعقيب ميكنم كه درين نوشته به طور خلاصه بالاى مبحث حملات قلبى چرس مى پردازم: 

ادامه خواندن چرسنامه ؛ قسمت اول : نوشتهء داکتر نبیل پاکطین

روز جهانی رادیو (۱۳ فبروری) د راډیو نړیواله ورځ : داکتر ناصر اوریا

میدانید که افغانستان چه زمانی صاحب رادیو شد. روز بین المللی رادیو * ۱۳ فبروری *

د رادیو نړیواله ورځ

افغانستان ۵ سال بعد از آغاز نشراتِ رادیو در جهان، صاحب رادیو شد. شاه امان الله رادیو را در سال ۱۹۲۵ میلادی، یعنی پنج سال بعد از پخش امواج صوتی از طریق رادیو در امریکا، به افغانستان آورد. از راست به چپ: سرور گویا اعتمادی، خانم کوثر نورانی، میرمن رقیه حبیب ابوبکر، میرمن لطیفه کبیر سراج (اولین نطاقان رادیو)، کوتی لندنی و تعمیر فعلی رادیو افغانسان.

فقط ۵ سال قبل از آن، يعنى در سال ١٩٢٠ نشرات راديو در امریکا به شکل ابتدایی آن آغاز گرديده بود. گرچه مفکورهٔ استفاده از فرستندهٔ صوت در اواخر قرن ۱۹ تحت مطالعه و بررسی بود (از جمله پیشگامان آن میتوان از تسلا و مارکونی نام برد).

در سال ۱۳۰۳ هجری شمسی مطابق ۱۹۲۳ میلادی به دستور شاه امان الله، انجنیر عطاالله غرض کسب تحصیلات به جرمنی فرستاده شد.

ادامه خواندن روز جهانی رادیو (۱۳ فبروری) د راډیو نړیواله ورځ : داکتر ناصر اوریا

بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون (جدل تاریخی مشروعه ومشروطه ؛ مقابله با بحران حقوقی وفقدان مشروعیت) : میر عبدالواحد سادات


بنام خداوند حق و عدالت !

انجمن حقوق‌دانان افغان در اروپا همه ساله كنفرانس علمى را تحت عناوين مختلف و مبرم براى افغانان و افغانستان داير مي‌نمايد. در دو سال اخیر، بنابر شيوع وسيع وايروس كرونا، تدوير كنفرانس ممكن نگرديد. برمبناى نظرات همسلکان عزیز شوراى رهبرى انجمن تصميم اتخاذ نمود، تا همانند سال پار مقالات پژوهشی خبره گان حقوق و دانشمندان ورجاوند، بشكل كتاب منتشر گردد ؛ بر مبنای احوال جاری افغانستان عنوان کتاب : بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون «جدل تاریخی مشروعه و مشروطه، مقابله با بحران حقوقی و فقدان مشروعیت» انتخاب گرديد، كه در واقع مبین محتوی مجموع مقالات مندرج در كتاب نیز می‌باشد که زوايايى مختلف موضوع رابه بررسى گرفته است. 

اظهر من الشمس است كه :صلح نياز اصلى مردم مظلوم و شرط بقاى جامعه است و افغانان و افغانستان بعد از تحمل بيشتر از چهار دهه جنگ وخونريزى حق دارند و مستحق مى‌باشند، تا به صلح نايل و به شاهراه بازسازى و ترقى گذار نمايند. 

ادامه خواندن بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون (جدل تاریخی مشروعه ومشروطه ؛ مقابله با بحران حقوقی وفقدان مشروعیت) : میر عبدالواحد سادات

تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل : نوشته – نجیب الله ابراهیمی

تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل

انسان های که تاریخ را مطالعه نکرده باشند، محکوم به تکرار تاریخ و گرفتار شدن به سرنوشت گذشتگان است. اگر به تاریخ تحولات سیاسی و امنیتی گذشته افغانستان نظر افگنیم، اکثراً تحولات در افغانستان از روستا به شهر صورت گرفته است.

موضوع اصلی این مقاله ریشه یابی تحولات در افغانستان است. فرضیه ریشه تحولات سیاسی و امنیتی در افغانستان از روستا به شهر درست است یا خیر؟

به خاطر درک بهتر، معلومات مزید و نتیجه‌گیری از فرضیه مفروض در این تحقیق به روش کتابخانه‌ای با تحلیل تبیینی و پیش بینی آینده به دنبال پاسخ به سوال اصلی تحقیق هستیم. سوال اصلی این است که آیا رژیم حاکم امارت اسلامی (طالبان) در افغانستان از طریق اقدامات روستائیان در داخل شهرها زمین گیر و سر نگون خواهند شد؟ 

ادامه خواندن تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل : نوشته – نجیب الله ابراهیمی

انقلاب در جنگل * بیانگر حالت ۴۰ سال اخیر : داکتر ناصر اوریا

تعدیل و خلاصهٔ از کتاب معروف “فارم حیوانات” نوشتهٔ جورج اورویل ۱۹۴۵

وقایع المناکِ جوامع انسانی از زبان حیوانات که مصداق آنرا در جهان، منطقه و در چهاردههٔ‌ اخیر در وطن خود می توان به وضوح مشاهده کرد. امید این سرکس انسانی را، که به قیمت خون و تباهی میلیون ها هموطن ما جریان دارد، متوقف ساخته و بازیگران وطنی این سرکس (اعم از چپ، راست و وسط) به اشتباهاتِ خویش متوجه شده و به جای توجیه جنایات به انسانیت رو آورند. ناصراوریا

“همه حیوانات برابرند اما بعضی ها برابرترند”

ALL ANIMALS ARE EQUAL,

BUT SOME ANIMALS ARE MORE EQUAL THAN OTHERS

… حیوانات فارم که از ظلم انسان به ستوه آمده بودند با یک جهش انقلابی توانستند حاکمیت انسان را خاتمه بخشند. دراین میان خوک ها که خود را زرنگ تر از دیگران تصور می کردند٬ در تبانی با سگ ها٬ زمام امور را بدست گرفتند. خوک ها با استفاده از احساساتِ‌ حیوانات و دستگاه تبلیغاتی برای حیوانات این ذهنیت را خلق نمودند که خوک ها و مخصوصاً خوکِ کبیر همیشه “درست” و “برحق” بوده و برای مصالح تمامِ حیواناتِ جنگل کار و تلاش می کنند.

رهبر انقلاب سخنرانی اش را با این سوال آغاز نمود:

رفقا و برادران، ماهیت زندگی از چه قرار است؟

ادامه خواندن انقلاب در جنگل * بیانگر حالت ۴۰ سال اخیر : داکتر ناصر اوریا

طالبان له نړیوالو سره نږدې کیږي؟ : نور محمد غفوری

مطبوعات خبر ورکوي چې له طالبانو سره د ناروي د اوسلو په لیدنو کې اروپايي اتحادیې خپلې غوښتنې طالبانو ته واضح کړې او د افغانستان له پاره د اروپا ځانګړي استازي په نوي تعلیمی کال کې د نجونو او هلکانو له پاره د ښوونځيو خلاصول ضروري بللي.  برسیره پردې، اروپايي ټولنې له افغانستان سره د مرستو بیا پیلول په دغه هېواد کې بشري حقونو ته د درناوي سره تړلي دي. 

د زمانې (دی څایټ) خپرونه لیکي چې د ناروې په پلازمېنه اوسلو کې له اسلامپالو طالبانو سره له درې ورځنيو خبرو وروسته، د افغانستان لپاره د اروپايي ټولنې ځانګړي استازي توماس نیکلاسون په یوه ټوېټ کې ویلي: «ما په ټول هېواد کې د لومړنیو او منځني ښوونځیو پر اړتیا هم ټینګار کړی چې د هلکانو او نجونو دواړو پر مخ پرانیستل شي. کله چې ښوونیز کال په مارچ کې پیل شي.”

ادامه خواندن طالبان له نړیوالو سره نږدې کیږي؟ : نور محمد غفوری

نگاه اجمالی پیرامون آمار جمعیت افغانستان؛ادعای واقعی، اسطوره ای یا واهی !- نویسنده- فاتح محمد سامع

می خواهم به طور موجز چند نکته را برای آگاهی خوانندگان و علاقمندان درباره سرشماری نفوس (جمعیت) افغانستان بنویسم. البته روشنایی کامل در مورد چگونگی اجرای سرشماری درست و دقیق جمعیت افغانستان بحث طویل علمی، حرفوی و فنی را ایجاب می نماید. ‌‌‌اما علاقمندان می توانند به مقالات متعدد من و سایر صاحب نظران پیرامون چگونگی سرشماری جمعیت افغانستان مراجعه کنند. این قلم در زمینه سرشماری جمعیت افغانستان به زبان های فارسی- دری و انگلیسی ۲۷ سال پیش در آکادمی علوم افغانستان (مجله انگلیسی به سردبیری زنده یاد سرمحقق عبدالتواب فنایی)؛ ۱۵ سال قبل در هفته نامه امید (مدیر مسؤول: قوی کوشان، ساکن امریکا)؛ تارنگار آریایی؛ دانشگاه جواهر لعل نهرو؛ و دانشگاه بمبهی مقالاتی نشر کرده که می توان به آن ها مراجعه کرد. 

من، بدون تایید و تردید افواهات و تجارب شخصی کسانی که سابق برای مدتی در اداره مرکز احصائیه افغانستان به صفت کارمند کار کرده اند، در مورد سرشماری افغانستان مستند و مدلل سخن می گویم. 

نکات کلیدی درباره سرشماری جمعیت افغانستان:

۱. سرشماری تعریف خاص دارد. سرشماری نفوس عبارت از مجموع روند جمع آوری توحید، ارزیابی، تحلیل و نشر یا پخش ارقامی اجتماعی، اقتصادی و جمعیت سرتاسر یک کشور در یک زمان مشخص است. به عبارت دیگر، سرشماری شمارش کامل یک جمعیت یا گروهی از مردم در یک مکان در عین زمان با توجه به ویژگی های کاملاً مشخص مانند مشخصات جمعیت، تولیدات صنعتی و کشاورزی، وضعیت صحی، اقتصادی، قوای بشری، کار و استخدام تحصیل، جنسیت، تراکم نفوس، تعداد منازل، شرکت های تولیدی و خدماتی، عواید سرانه، توزیع سرمایه و سایر اشیای مهم در یک کشور یا منطقه است که مشخصات نفوس آن کشور یا منطقه را در بر می گیرد (OECD، ۲۰۲۲).  

ادامه خواندن نگاه اجمالی پیرامون آمار جمعیت افغانستان؛ادعای واقعی، اسطوره ای یا واهی !- نویسنده- فاتح محمد سامع

یادی از محمود طرزی بنیانگذار و پدر ژورنالیزم معاصر افغانستان: داکتر ناصر اوریا

د افغانستان د نوی ژورنالیزم د بنسټګر او پلار، محمود طرزی یادونه.

معـارف گلستانی دان، که ریحانش بود تحصیل

معارف عندلیبی خوان، که الحانش بود تحصیل

اگـــر اهـــل معــارف بگـذرد، باقـی بـود نامش

حیـات جـاودان علمست و برهانش بود تحصیل

میِ بزمِ معـــارف میـدهـــد از جهـــــــل آزادی

خسارات دیده گانرا رفع خسرانش بـود تحصیل

معــارف شد غـذای روح و جـای آن بود مکتب

جهـالت درد بی درمـان و درمانش بود تحصیل

مـعـــــارف جمـــع آگاهـی بــود انـدر زمان مــا

که از شــرِ جهـالـت هـا، نگهبـانش بود تحصیل

ادامه خواندن یادی از محمود طرزی بنیانگذار و پدر ژورنالیزم معاصر افغانستان: داکتر ناصر اوریا

د بیان آزادي : نور محمد غفوری

ما ډیر کلونه مخکې یوه مقاله د (قانوني آزادۍ او د هغو عملي امکانات) تر نامه لاندې لیکلې او په انټرنيټ او د هیواد په داخل کې مې په مطبوعاتو کې خپره کړې وه چې وروسته مې هغه په ۲۰۱۵م کال کې یو ځل بیا نشر ته وسپارله. په دې لیکنه کې د انسان آزادي د ټولنیز ژوندانه په مختلفو ډګرونو کې لکه- اقتصادي آزادي، د دين او مذهب آزادي، سیاسی آزادي، کلتوري آزادي، د لباس آزادي، د بیان آزادي، د ميډيا او مطبوعاتو آزادي، د غونډو، تشکیلاتو او سیاسی ګوندونوآزادي-  تر بحث لاندې نیول شوې او په اړتیا یې بحث شوی دی. اوس چې یو ځل بیا د بیان د آزادۍ موضوع د افغانستان په سیاست او مطبوعاتو کې راپورته شوې ده، غواړم په دې اړه لاندې معلومات درنو لوستونکو ته وړاندې کړم.  

ادامه خواندن د بیان آزادي : نور محمد غفوری

بی جهت آمریکا شیطان بزرگ نشده است؛ آغاز رویداد قزاقستان از آتش زیر خوریج آغاز شد: دکتور حمید مفید

پس ازآنکه امریکاجنگجویان داعش راکه  ازسوریه و عراق  شکست خورد بیهوده به افغانستان نه آوردند ودرفرایند آناین سربازان جنگیده وآ بدیده به کمک آمریکادرشمال افغانستان جابجاشدند واینها  راهرابرای سربازان جنوبافغانستان یعنی طالبان بازکردند. وطالبان دوباره به قدرترسیدند 

پس از پیروزی طالبان این سربازان  با زمینه سازی آمریکا و پاکستان و طالبان باید به کشور های شان بر می گشتند و آتش آشوب را روشن می ساختند.

و ایدون در مورد قزاقستان :

نارضایتی همیشه در همه جاهای جهان وجود دارد. در  قزاقستان نیز  مردم تنها برای اعتراض به قیمت گاز مایع به جاده ها ریختند . اما با اینکه دولت کرنش نمود مگر ، ناگهانی خواسته‌ های  معترضان فزونی گرفت و به آشوب مبدل شد.

واقعیت این است، که گروه‌های اسلامگرای تندرو در منطقهٔ آسیای میانه جای پا دارند و منتظر چنین فرصت‌هایی هستند.

در قزاقستان دو مرکز قدرت وجود دارد.

ادامه خواندن بی جهت آمریکا شیطان بزرگ نشده است؛ آغاز رویداد قزاقستان از آتش زیر خوریج آغاز شد: دکتور حمید مفید

اخطاریه طالبان به مردم بااحساس، با وجدان، با دانش و اهل قلم افغانستان!- احمد سعیدی

مخاطب پیام تویتری سخنگوی طالبان مردم افغانستان است، که چند پیام دارد؛ 

۱- هرکه از رفتار، کردار و عملکرد طالبان انتقاد کند متعصب است، سرکوب و گرفتار میشود.

حتمن این گروه متعلق به یک قوم است که مخالفینش را متعصب میخوانند. 

۲- دکتور فیض الله جلال را یک انسان متعصب خطاب کردن توهین به مقام شامخ استادی است. نشان میدهد که این گروه به اهل دانش هیچ احترام ندارند.

۳- انتقادات سازنده و واقعبینانه را یاوه و چرندیات می پندارند. 

۴- گروه طالبان از صبح تا شام در کوچه و بازار مصروف بازی کردن با آبروی مردم هستند، حالا از دیگران انتقاد می کنند؟ 

ادامه خواندن اخطاریه طالبان به مردم بااحساس، با وجدان، با دانش و اهل قلم افغانستان!- احمد سعیدی

کاربرد درست چند واژ ه: جاوید فرهاد

– سن و سالگی

کاربرد این دو واژه در یک جمله و به گونه‌ی: ” او در سن هفت سالگی به مکتب رفت “، نادرست است. به جای آن باید نوشت: ” او در هفت سالگی به مکتب رفت.”

– سوغات / سوقات

” سوغات ” یا ” سوقات ” واژه‌ی ترکی بوده و به معنای ” ارمغان، هدیه و ره آورد ” است. با آن که هردو گونه‌ی آن درست است؛ اما در پارسی بهتر است از همان واژه‌ی رایج‌تر آن؛ یعنی ” سوغات ” در نوشتار و گفتار بهره برده شود.

– سَوق و سُوق

” سَوق ” {sowq} به معنای ” به پیش راندن و هدایت کردن به سویی و یا جهتی ” است؛ اما ” سُوق ” {suq} به معنای ” بازار ” است، مانند: چارسُوق.

ادامه خواندن کاربرد درست چند واژ ه: جاوید فرهاد

درست بنویسیم؛ چند واژه در این باره: جاوید فرهاد

چالش ؛ گونه‌ی نادرست به جای ” مشکل ” به کار می‌رود؛ در حالی که این واژه اسم مصدر بوده و به معنای ” مبارزه ” و نیز ” کسی را به مبارزه طلبیدن ” است.

افزون بر این در فرهنگ سخن  (فرهنگ فشرده‌ی دوجلدی سخن، تألیف دکتر حسن انوری صـ783 ) چالش به معنای ” تلاش، مسأله و نیز مسأله‌ای که برای آن چاره اندیشی شود، آمده است. “

در فرهنگ فارسی مُعین ( فرهنگ یک جلدی، چاپ پنجم، نشر سُرایش، تهران، 1382، صـ 369 ) افزون برمعنای واژه‌ی چالش به مفهوم آنچه گفته شد، این واژه به معنای ” زد و خورد، جنگ و جدال ” نیز آمده است؛ اما به نظر می‌رسد مفاهیم بعدی این واژه تا حدی متروک شده اند و تنها چالش به معنای ” مبارزه ” و ” کسی را به مبارزه فراخواندن ” تا اکنون باقی مانده‌است.

از سوی دیگر ” چالش ” برابر واژه‌ی ” چلنج ” در زبان انگلیسی است.

باید گفت: بسیاری از پارسی زبانان به دلیل بودن حرف ” چ ” در واژه‌ی ” چالش ” تصور می‌کنند این واژه پارسی است؛ در حالی که ” چالش ” واژه‌ی پارسی نه؛ بلکه ترکی است.

– فرایند

 کاربرد واژه‌ی ” فرایند ” به جای ” سیستم ” و یا برابر دانستن آن با این واژه ( سیستم ) در زبان پارسی نادرست است.

فرایند در معنای نخست: “مجموعه‌ای از فعالیت‌های مختلف ( است ) که برای دست یافتن به نتیجۀ خاصی انجام می‌شود مانند: فرایند گرفتن گواهی نامه “؛

ادامه خواندن درست بنویسیم؛ چند واژه در این باره: جاوید فرهاد

پیام یک سرباز آگاه انسان دوست وصلح طلب آمریکایی: محمد حنیف حریف

پیام یک سرباز آگاه انسان دوست وصلح طلب آمریکایی که قبل براین درتجاوز و اشغال کشورما شرکت ورزیده است ! 

اومخاطب کنان به هموطنان امریکایی خویش صدا برمی اورد :

شما خق دارید ازخدمت درصفوف قوای هوایی, زمینی وبحری امریکا سرباز زنید ….

انها مارا به جنگ درافغانستان وعراق تحت نام مبارزه باتروریزم میفرستند …درحالیکه ما می فهمیم , که این جنگ های اشغالگرانه علیه مردم افانستان وعراق هستند …

درانجا درفقیر ترین کشورهای جهان دشمناان ما نیستند …

دشمنان ما دراینحا , درثروتمندترین کشور جهان زندگی میکنند…. 

 جنگ درافغانستان وعراق یک جنگ اشغالگرانه است . 

ادامه خواندن پیام یک سرباز آگاه انسان دوست وصلح طلب آمریکایی: محمد حنیف حریف

گفت: می‌خواستم بروم خوست، سرچپه شد: استاد پرتو نادری

گفت: می‌خواستم بروم خوست، سرچپه شد دیدم  دیدم که به اوزبیکستان و دوبی رسیده‌ام. کارش همیشه سرچپه بود و سرنوشت ننگین خود را هم سرچپه رقم زد. به یاد این نوشتۀ خود افتادم.

***

حکیم ‌الحکماو مشاور ارشد او 

حکیم‌الحکما را دیدند، سرچپه سوار بر الاغ حکمت خویش، راهی شهر بود.

پرسیدند: ای حکیم چرا همیشه کارهای تو سرچپه است؟

حکیم پرسید: شاهنامه خوانده‌اید؟

گفتند: بلی، 

ادامه خواندن گفت: می‌خواستم بروم خوست، سرچپه شد: استاد پرتو نادری

پیروزی تاریخی گابریل بوریچ ،نامزد چپگرا درانتخابات ریاست جمهوری شیلی! – تهیه کننده: عارفه ورحمت ایماق.

پیروزی تاریخی گابریل بوریچ

عدالت اجتماعی، بر بربریت، وفاشیسم در شیلی پیروز گردید.

… پایان سلطه ویرانگر بیش از 40 ساله نیو لیبرالیسم، فاشیسم دوران دیکتاتوری جنرال پینوشه در شیلی – غرب امریکای جنوبی:

 بر مبنای آمار منتشره توسط مقا مات انتخاباتی شیلی در مورد دور دوم انتخابات ریاست جمهوری امروز شیلی، گابریل بوریچ ، رهبر سابق جنبش دانش جویی، نامزد جبهه چپ،حوزه کاست، نامزد راست افراطی حزب جمهوری خواه، طرفدار سر سخت اجرای قوانین نئو لیبرالیسم، فاشیسم را با بدست آوردن 56 درصد  در مقایسه به 44 در صد آرا, شکست تاریخی داد. حزب کمونیست شیلی نیز  شامل جبهه چپ از گابریل بوریک، در این پیروزی حمایت نمود. 

ادامه خواندن پیروزی تاریخی گابریل بوریچ ،نامزد چپگرا درانتخابات ریاست جمهوری شیلی! – تهیه کننده: عارفه ورحمت ایماق.

اینگونه عشق ناکام شد؛ داستان کوتاه : رویا عثمان انصاف

عیش دنیا را بقایی نیست دیدی غنچه را

یک تبسم کرد و عمرش در پریشانی گذشت

داستانی مردِی عاشقیست که به‌ خاطر حاصل کردنِ عشقش دوسال شب و روز نمی شناسد و در اخیر…مردِ قد بلند و خوش اندام ، مثل همیشه با وقار و مهابت اما با فروتنی و تواضع از کوچه ء می گذشت که یکسو کلکین های خانه های قدیمی و سوی دیگر جوی خروشان آب روان بود.  در پهلوی جوی، باغی بود با درختانِ بزرگ، چون درخت زردآلو توت و آلوبالو. مرد سرباز بود و روزانه پیاده تا شهر که چندین مایل می شد  به عسکری  می رفت. یکی از همان روز ها صبحِ وقت، که آفتاب هنوز طلوع نکرده بود و هوا سرد و پاکیزه بود، مرد طبق معمول از همان کوچه می گذشت.  یکبار چیزی به ضربه به پشت  شانه اش خورد. مرد ایستاد و پشت سرش را نگاه کرد.

ادامه خواندن اینگونه عشق ناکام شد؛ داستان کوتاه : رویا عثمان انصاف

درست بنویسیم؛ تفاوت میانِ ” ملیت ” و ” ملت “: جاویدفرهاد

ملیت، مجموعه‌ای از اقوام و مردمانی است که با توجه به فرهنگِ میان- قومی‌شان ، خاست‌گاه‌شان می‌تواند نقطه‌ی جغرافیایی واحد یا مشترکی باشد؛ اما باید افزود که تنها نقطه‌ی جغرافیایی واحد و یا هم مشترک، نمی‌تواند اصلِ نخست برای شناخت هویت ملیت پنداشته شود؛ بل وجودِ فرهنگ میان- قومی و یا به گونه‌ی گسترده‌تر فرهنگ میان – مردمی، در واقع نقطه‌ی آغاز پیدایش ملت است.

– ملت (Nation)

“هرگاه جمعیتی، حتا با اختلاف در عادات، زبان و باورهای مذهبی، در چهارچوب جغرافیای معلوم و مشخصی با یک‌دیگر هم‌زیستی مسالمت‌آمیز داشته باشند و برای اعتلای جامعه‌ی خود کوشا باشند، از نظر حقوق بین‌الملل؛ تشکیل یک ملت داده‌اند.

طبیعی است چنین ملتی، با داشتن مرزهای جغرافیایی معین، زمانی تبدیل به یک کشور می‌شود که حکومتی از هر دست با دولتی مقتدر، در رأس اداره‌ی جامعه باشد.” ( دکتر شمس‌الدین فرهیخته، فرهنگِ فرهیخته، چاپ دوم، 1386، ص 703 )

ادامه خواندن درست بنویسیم؛ تفاوت میانِ ” ملیت ” و ” ملت “: جاویدفرهاد

سیاست همگرایی منطقوی: نور محمد غفوری

همگرایی منطقوی سیاستِ است که برای کوپراسیون و همکاری رضامندانه و دوامدار دو یا چند کشور در سرحدات معین منطقه ای در پیش گرفته می شود. هدف چنین همکاری طویل المدت و رضامندانه عبارت از درآمیختن و اتحاد است که از طریق ایجاد نهاد های مشترک مأورای دولتی و یا از طریق توافقات دولتی بوجود می آید و طرف های شامل بازی قواعد مشترک را در یک و یا چند ساحۀ سیاسی بر اساس قرارداد حقوقی معین می پذیرد. 

ادامه خواندن سیاست همگرایی منطقوی: نور محمد غفوری

افغانستان غښتلي دولت غواړي! – نور محمد غفوری

زموږ ګران هېواد افغانستان په اوسني بحراني او سخت حالت کې داسې غښتلي دولت ته اړتیا لري چې د هیواد په ټوله جغرافیه کې او په ټولو خلکو یو ډول قانون وچلولای شي. د ولس د اکثریت رضایت ورسره وي، خلکو ته اړین خدمتونه ورسولای شي، د ملت او ځانګړو افرادو آزادي، دوامداره سوله او ډادمن امنیت وساتي، له ملی یووالي، اقتصادي برمختیا او ځمکني بشپړتیا ننګه وکړي او له نړیوالو سره په متقابلو دوه اړخیزه او څو اړخیزو اړیکو کې بریالۍ ديپلوماسي پر مخ بوزي؛ تر څو وکولای شي چې د وطن په آبادۍ او د خلکو په هوساینه کې اغیزمن ګامونه پورته کړي. 

غښتلي دولتونه د واحد رهبري مرکز په شاوخوا د مشترکو اهدافو لرونکو ځواکونو لخوا رامنځته کیدای شي. خو دا مشترک اهداف چې هر څومره لوی ملي، اساسي او غوره وي، په همغه تناسب ورباندې ګڼ شمیر ځواکونه او سازمانونه راټولیدای شي. بر عکس که دولتي موخې یوازې د یوه مشخص ګوند، او تنظیم د طرحه شوو اهدافو په شاوخواکې مطرح شي، په دولتی واحد مرکز د نورو سازمانونو او غورزنگونو د غړو او د عمومي ملی ځواکونو راټولول ستونځمن وي. 

ادامه خواندن افغانستان غښتلي دولت غواړي! – نور محمد غفوری

سازنده، نوازنده و هنرمند؟ : جاوید فرهاد

برخی از سالیان دور به این‌سو، از سرِ کم‌بینی و حقارت، در مورد هنرمندان ( آوازخوانان و نوازنده‌گان ) که طیفِ شریف و زحمت‌کش برای ایجاد فضای سُرور و خوشی‌ ما اند، در زبانِ شفاهی و برداشت‌های عوامانه، واژه‌ی ” سازنده و حتا… ” را به کار می‌برند که برداشتی‌ست استهزا آمیز و سخت نادرست.

واژه‌ی ” سازنده ” در لغت به معنای ” کسی‌ست که چیزی را می‌سازد “؛ یعنی خالق و پدید آورنده‌ی آن است. سازنده هم در واقع به کسی گفته می‌شود که دارای خلاقیت است.

در گذشته هم شماری از هنرمندان و نوازنده‌گان ” گذرِ خرابات کابل ” اسباب و ابزار موسیقی مانند: رباب، آرمونیه، طبله، دُهل، نی و …. را می‌ساختند و نیز مرّمت می‌کردند و ممکن است، اطلاق واژه‌ی ” سازنده “؛ یعنی کسی که ابزارِ ساز را می‌سازد، از همان رویکرد توجیهی و معنایی سرچشمه گرفته باشد.

ادامه خواندن سازنده، نوازنده و هنرمند؟ : جاوید فرهاد