تبصرهء برمصاحبه فاروق وردک با تلویزیون آریانا : نوشته ملک ستیز

اخیرا تلویزیون آریانا مصاحبه‌ی چالشی با فاروق وردک انجام داد. در آغاز از آقای بهیر ژرونالیست جوانی‌که این برنامه را مدیریت خوب کرد و پرسش‌های جدی را مطرح نمود سپاس‌گزارم. راستش فاروق وردک یکی ازبازی‌گران جدی در سیاست ارگ طی ۲۰ سال پسین است. آقای وردک در این گفت‌وشنود چنان معصومانه سخن می‌گفت که انگار یگانه چهره پاک، صادق و وطن‌دوست دوره «جمهوریت» بوده است. من‌ به عنوان تحلیل‌گر، حوادث و چهره های سیاسی افغانستان را از طریق رسانه های ملی و بین‌الملل دنبال می‌کنم. این مصاحبه مرا واداشت تا پنج عنصر مهم را به یاد آقای وردک بسپارم. 

ادامه خواندن تبصرهء برمصاحبه فاروق وردک با تلویزیون آریانا : نوشته ملک ستیز

تبصرهء بر مصاحبه آقای سراج با BBC : نوشته؛ ملک ستیز کار شناس سیاسی

«مصاحبه آقای سراج رییس عمومی امنیت ملی را با BBC با دقت تماشا کردم. این مصاحبه ها در تاریخ ثبت خواهند شد از این‌رو اهمیت زیادی دارند. مدیریت این مصاحبه را آقای جمال‌الدین موسوی به عهده داشت که ظرفیت بالایی در پرسیدن پرسش‌های خوب دارد. 

نخستین چیزی که ذهن مرا مشغول ساخت شخصیت خود آقای سراج بود. به نظرم او می‌توانست هر کاره‌ی دیگر در کابینه‌ی سرپرستان اشرف غنی باشد بجز رییس‌ عمومی استخبارات یک دولت در حال جنگ با تروریستان حرفه‌ای که از هر سو با «جمهوریت» در جنگ بودند. به پنج محور اساسی این مصاحبه می‌پردازم: 

ضعف تحلیل از وضعیت

ادامه خواندن تبصرهء بر مصاحبه آقای سراج با BBC : نوشته؛ ملک ستیز کار شناس سیاسی

سوانح مختصر محمد ابراهیم صفا : داکتر ناصر اوریا

محمد ابراهیم صفا شاعر، نویسنده، محقق٬‌ مترجم و مرد آزاداندیش افغان در سال ۱۲۸۵ هجری شمسی در محله باغبان کوچهٔ شهر کابل چشم به جهان گشود.

پدر محمد ابراهیم صفا، ناظر صفر محمد خان پسر محمد یوسف فرزند محمد اعظم خان یوسفزایی از جمله شخصیت های متنفذ و مبارزین ضد استعمار انگلیس در منطقه گلگیت چترال بود. با ورود پای منحوس استعمار انگلیس به شبه قارهٔ هند قلعه و اموال محمد اعظم خان توسط ایادی استعمار به آتش کشیده شد. خوشبختانه ناظر صفر محمد (پدر ابراهیم صفا) که بدست آنها اسیر بود توسط یک تاجری که دوست خانوادگی شان بود آزاد و به کابل آورده شد که در محلهٔ باغبان کوچهٔ شهر کابل سکنی گزید.

ادامه خواندن سوانح مختصر محمد ابراهیم صفا : داکتر ناصر اوریا

 طالبان در گذرگاه زمان : عارف عرفان

انگار که در قرن بیست و یکم ،خورشید آزادی،ترقی و پیشرفت در بسا جوامع جهانی در سیارهٔ ما سایه انداخته است،امابرعکس خشم فلک سبب شده است،تابا استقرار نظام”امارت اسلامی”سیاهترین ابر زهر الود تاریخ بر میهن ما افغانستان چیره شده و دروازه های جهنم را در افغانستان بگشاید.حال، چرخهٔ ماشین ترقی و پیشرفت اجتماعی در افغانستان بکلی از کار افتیده، آزادی و استقلال کشور بوسیلهٔ نیروهای نیابتی نابود شده قلمروفقر، گرسنگی، قحطی بیکاری، ناامنی، وحشت ودهشت، بی قانونی و پایمال شدن ارزشهای انسانی،حقوق بشر و حقوق زنان ستمکش جامعه پیوسته گسترش یافته و جامعه با شتاب، سیر قهقرایی خود را دنبال می‌دارد.

ادامه خواندن  طالبان در گذرگاه زمان : عارف عرفان

تلاش برای بازگشت شاه دزد های نامدار آب در هاون کوبیدن است : مهرالدین مشید
پیوستن شاه دزد های نامدار با قافلهء تروریستان

به دنبال تشکیل “کمیسیون تماس با چهره های سیاسی” از سوی طالبان، هر روز سر و کلهء یک مفسد نامدار و با نام و نشان و شاه دزد دریایی یک متر بالاتر از گردنش پیدا و در آغوش یک طالب رسانه ای می شود. چند روز پیش به ادامهء ورود این مفسدان خبر ورود فاروق وردک به کابل رسانه ای شد. پیش از آن هم بازگشت مفسدان نامدار و شاه دزد هایی چون، فاروق وردک محتمل به نظر می رسید؛ زیرا آنانی که به دانش آموزان و اهل معارف افغانستان خیانت کرده اند و آب چشم شان ریخته است و جز پروای ثروت و قدرت دیگر دغدغه ای ندارند. بنا براین وردک با بازگشت به کابل چیزی برای از دست دادن ندارد؛ بلکه بدست آوردن چیزی آمده است که نقش آی اس آی را نمی توان دست کم گرفت.
شگفت آور اینکه فاروق وروک نه تنها خودش به کابل برگشته؛ بلکه پیام های شماری دیگر را نیز با خود به کابل آورده است تا زمینهء بازگشت آنان را به افغانستان فراهم کند.

ادامه خواندن

من یک قهرمان سیاه هستم « محمد علی کلی » : استاد پرتو نادری

این بزرگ مرد کاسیوس کلی است که بعد این نام را از خود دور کرد و نام محمدعلی را برگزید. از واژۀ کاسیوس کلی، بدش می آمد. شاید در مفهوم آن بوی برده گی پیچیده باشد. او اسطورۀ بزرگ ورزش، مردانه‌گی و انسانیت بود. علم بردار مبارزه در برابر تبعیض نژادی، مبارز برای آزادی بیان و حقوق شهروندی.

روزگاری که شاگرد دانش‌گاه بودم. کتاب کوچکی از او خواندم زیر نام « من یک قهرمان سیاه هستم». وقتی این کتاب را خواندم چنان بود که گویی با بودایی رو به رو هستم. کتاب به قلم خودش بود و خیلی هم صادقانه اعتراف کرده بود کس چه می‌داند که در نوشتن هر سطر این کتاب چقدر جان کنده‌ام.

ادامه خواندن من یک قهرمان سیاه هستم « محمد علی کلی » : استاد پرتو نادری

آینده تاریک طالبان وسرنوشت غمگین افغانستان : احمد سعیدی

وضعیت حکومت طالبان خیلی تاریک وسر نوشت افغانستان بیشتر از هر زمان تراژیدیک است .با ملاحظه پایه های سست ومتزلزل طالبان از رهگذر سیاسی واقتصادی آینده حکومت داری طالبان من حیث دولت خیلی تاریک است ونمیشود دولت را بر این پایه های لرزان استوار ساخت.

با گذشت یکسال گزینه های ذیل پیشروی طالبان است

.

اول: ساختن حکومت همه شمول وغیر متمر کز با تفکیک قوی

دوم: تقسیم شدن افغانستان بین گروه های مسلح در جوب وشمال وشرق افغانستان. وشروع در گیری در بین شاخه های مختلف امارت طالبان.

سوم: گسترش اختلاف بین طالبان و احتمال وقوع کودتا در بین شاخه های این گروه

ادامه خواندن آینده تاریک طالبان وسرنوشت غمگین افغانستان : احمد سعیدی

انديشه و مبارزه روشنگر بزرگ تاريخ روشنگرى  : میرعبدالواحد سادات

در احواليكه افغانستان آماج ذهنيت تكفيرى است و تيكه داران دين از نام خدا و دين ، حقوق و ازادى خلق خدا را سلب مينمايند ، آشنايى نسل جوان و آينده ساز به تاريخ روشنگرى اروپا و معرفى انديشه و مبارزه روشنگران بزرگ تاريخ مبرميت كسب مينمايد . 

در همين ارتباط امروز از بزرگترين روشنگر  تاريخ ولتر ياد مينمايم و انديشه اين شاعر ، نويسنده سترگ ، فيلسوف ومبارز نستوه راه ازادى و عدالت را بمناسبت ( ٢٢٤ ) مين سالروز وفات شان ، گرامى ميداريم 

ادامه خواندن انديشه و مبارزه روشنگر بزرگ تاريخ روشنگرى  : میرعبدالواحد سادات

غازی نائیب امین الله خان لوگری : از صفحه لوگر گرفته شده است

در تاریخ قرن ۱۸ و ۱۹ افغانسـتان تعداد مردان بزرگ که شـخصیت و کارنامه های درخشـان ایشـان طوری که شـاید و باید معرفی نشـده زیاد اسـت، از آن جمله یکی نایب امین الله خان لوگری اسـت که از سـن شـباب تا وفات در عرصه ۶۰ سـال مصالح ملت و مملکت را در نظر گرفته و با تمام قوا در مقابله با بیگانگان مجادله و صرف مسـاعی کرده اسـت. کارنامه های او در جنگ اول افغان و انگلیس ممثل اعلای وطن پروری اسـت و نام او را به صفت غازی و مجاهد ملی برای همیشـه زنده و با افتخار نگه میدارد.

ادامه خواندن غازی نائیب امین الله خان لوگری : از صفحه لوگر گرفته شده است

عبدالخالق هزاره ؛ اشک بزرگتر از چشم تاریخ – از یادداشت های داکتور سیاه سنگ : ب آزاد

سال دوم جمهوریت محمد داوود (1974) بود. به شعبۀ رییس تفتیش وزارت داخله تلفون کردم و از محترم عبدالله ببرک خواستم یا به دفتر کارم بیاید یا بیرون در جایی دیدار کنیم؛ زیرا پرسشی داشتم و برای نوشتن آن موضوع در کتابم بخش خاصی را مدنظر گرفته بودم.

او فرزند ببرک خان ځدراڼ است و پدرش از سران بزرگ قوم که در سال استقلال در جبهات تل و وانه دلیری فوق‌العاده نشان داده بود. به کابل هم آمد و از سوی امان‌الله خان به گرمی پذیرایی شد. شاه در پارک وزارت خارجه با همه بلندپایگان دولت عکس یادگاری گرفت. ببرک خان ځدراڼ نیز در آن تصویر دیده می‌شود. عبدالله خان ببرک در جوانی از نزدیک‌ترین نگهبانان اعلیحضرت محمد نادر خان بود. شنیده بودم که یک گلوله تفنگچۀ عبدالخالق به بازوی [چپ] او هم خورده است. هنگام دیدار، آن رویداد را تایید کرد. داغ گلوله را نیز نشانم داد و گفت وقتی ناگهان فیرهایی بر اعلیحضرت از سوی متعلمی صورت گرفت، او هم در ارگ بود. شلیک گلوله‌ها جنرالان ایستاده در آنجا و سایر کارمندان دولتی را ترساند، چنانی که وقتی شاه به زمین می‌افتاد، از جنرال‌ها و مامورین یک تن هم نمانده بود. همه گریختند. حتا جنرال شاه محمود خان برادر سکۀ نادر خان پیشتر از دیگران از میدان ناپدید شد. من لاش نادر خان را در آغوش گرفتم.

ادامه خواندن عبدالخالق هزاره ؛ اشک بزرگتر از چشم تاریخ – از یادداشت های داکتور سیاه سنگ : ب آزاد

 گروهی که یک ملت را گروگان گرفته بود : ملک ستیز تحلیلگر روابط بین الملل

ملک ستیز تحلیلگر روابط بین الملل مينويسد : زنده_باد_جنگ_که_برای_بعضی_ها_زندگی_بهشتی_ساختند..

« گروهی که یک ملت را گروگان گرفته بود »

این گروه شاید به دو هزار تن نرسد. گروهی‌که سال‌ها بر گرده های ملت سوار بود . گاه وزیر، گاه وکیل، گاه رییس، گاه عضو این شورا و آن مقام پوشالی ، گاه مشاور و گاه سفیر و گاهی هم جنرال و مارشال . این‌ گروه دوستان نزدیک امریکایی‌ها، اروپایی‌ها، روس‌ها، چینایی‌ها، هندی‌ها، پاکستانی‌ها و ایرانی‌ها هستند. این گروه سرسپرده‌ترین مزدوران تاریخ هستند. هر کشوری که پول بیش‌تر دهد، خورجین مزدوری همان‌جا پر می‌شود.

ادامه خواندن  گروهی که یک ملت را گروگان گرفته بود : ملک ستیز تحلیلگر روابط بین الملل

” توره‌ “؛ کاکه‌ای که به توپ بسته شد  : جاوید فرهاد

بی‌گمان هرکه شنونده‌ی جدی موسیقی شفاهی ( موسیقی محلی ) در افغانستان بوده، از گذشته‌های دور تا اکنون، با آهنگ قشنگ ” توره ” که چندین آوازخوان در فصل‌ها و دهه‌های گوناگون آن را همراه با موسیقی زیبای قطغن زمین ( قدغن زمین = سرزمین ممنوع ) خوانده‌اند، آشنا است.

– اما در واقع این ” توره ” که بود؟

” توره ” مردی از اهالی ” اشکمش ” تخار  بوده که در دلیری، سخاوت و کاکه‌گی در زمان خودش کم‌تر هم‌آورد داشته و در ایثارگری و جوان‌مردی مشهور بوده و همواره به نیازمندان کمک می‌کرده و در عیاری از سرآمدان روزگار بوده‌است.*

ادامه خواندن ” توره‌ “؛ کاکه‌ای که به توپ بسته شد  : جاوید فرهاد

لشکرکشی بی پیشینه ی طالبان برشمال : اسماعیل فروغی  

      هجوم هزاران جنگجوی طالب ازچهارسو برپنجشیرواندراب که به بهانه ی سرکوب مقاومتگران صورت گرفته است ، بیشتربه هدف کوچ دادن اجباری مردمان بومی پنجشیرودرنتیجه تصفیه ی قومی درتمام مناطق شمال کشوراست .

      این لشکرکشی فرقه ای که بی تردید به اساس نقشه ی پاکستان براه افتاده است ، اختلافات قومی را درافغانستان بیشتردامن زده وجبهات جنگ را در سراسرکشور گسترده ترخواهد کرد.

     طوری که مردم محل و تصاویر تلویزیونی گواهی می دهند ، درین هجوم و لشکرکشی برپنجشیرواندراب ، نه تنها طالبان افغانی ازجنوب افغانستان بلکه طالبان پاکستانی ازآنسوی مرزدیورند هم که همه همسانِ هم موهای کشال و ریش های دراز دارند ، شرکت دارند – کسانی که قبلاً دراردوی طالبان شامل نبوده اند.

ادامه خواندن لشکرکشی بی پیشینه ی طالبان برشمال : اسماعیل فروغی  

آیا چادری یا برقع جز فرهنگ افغانی است؟- از طرح ونقشه انگلیس برای محدود کردن زنان مسلمان چه میدانیم ؟ : محمد مرادی  

این تصویر متعلق به یک زن مسلمان در زمان استعمار بریتانیا در نزدیک مسجد “پادشاهی” شهر لاهور از شهرهای شبه‌قاره هند است. انگلیس‌ها در دوره استعمار که بیش از دوصد سال را دربر گرفت، با مطالعه همه‌جانبه وارد سرزمین‌های مستعمره می‌شدند. ورود استعمارگران بریتانیایی به شبه‌قاره هند نیز غیرمترقبه نبود بلکه حاصل سال‌ها مطالعه و تحقیق بود تا سرانجام این سرزمین را به اشغال درآوردند. انگلیس‌ها از تاریخ هند اطلاع داشتند که زنان مسلمان، قبل از ورود آنان به هند، پا‌به‌پای مردان در سیاست و سایر فعالیت‌های اجتماعی حرکت می‌کردند و چه بسا در بخش‌هایی جلوتر از مردان بودند. استعمارگران می‌دانستند که “راضیه سلطان” فرمانروای مسلمان دهلی، “مهرالنساء” مشهور به “نورجهان” همسر “جهانگیر” و “ارجمندبانو” یا “ممتازمحل” همسر “شاه‌جهان” چه جایگاهی در سیاست هند داشتند و چگونه این بانوان مسلمان، شبه‌قاره پهناور هند را اداره می‌کردند. لذا یکی از دغدغه‌های تازه‌واردان انگلیسی به هند، نقش پُررنگ زنان مسلمان در سیاست و اجتماع این سرزمین بود که آن را مانعی برای اهداف استعماری خود می‌دانستند زیرا به وضوح درک کرده بودند که گاهی زنان سیاستمدار، مقاوم‌تر و آگاه‌تر از مردان سیاستمدار در برابر برنامه‌های استعماری هستند.

ادامه خواندن آیا چادری یا برقع جز فرهنگ افغانی است؟- از طرح ونقشه انگلیس برای محدود کردن زنان مسلمان چه میدانیم ؟ : محمد مرادی  

پرسش‌هایی از هیأت مذاکره‌کننده صلح : ملک ستیز

شما ماه ها در قطر مذاکره کردید. بازیگران مهم اروپایی، امریکایی و منطقه‌ای با شما گفت‌وگو کردند. شرایط دشوار سیاسی افغانستان پیش چشمان شما شکل گرفت. بازی، معامله و مفاهمه در ته و بالای میز های شما جاری بود. شما با کم‌تر از سفیر و هیأت‌های رسمی کسی دیگری را تحویل نمی‌گرفتید. فکر تان از ارگ و زبان تان از سپیدار تغذیه می‌شد. کاروان های موتر ها و محافظین تان جاده های کابل را بند می‌انداختند. هوتل‌های پنج‌ستاره و امکانات وافر ترانسپورتی و تامیناتی در اختیار تان بود. 

ادامه خواندن پرسش‌هایی از هیأت مذاکره‌کننده صلح : ملک ستیز

ایرانی‌های عزیز، شمای‌که ما را «افغانی‌ها» می‌خوانید : ملک ستیز

آن جوانی را که تا مرز مرگ می‌زنید، چندین بار مرده تا جسدش را به سرزمین شما رسانیده است. او را یک‌بار انقلاب آتشین ثور، بار دوم انقلاب اسلامی خمینی، بار سوم انقلاب مجاهدین، بار چهارم انقلاب لیبرالیسم امریکایی و بار پنجم انقلاب امارتی کُشت. آن جسدی است که پنج بار شهید شده است. مگر در آیین شما شهید را اهانت می‌کنند؟ 

ادامه خواندن ایرانی‌های عزیز، شمای‌که ما را «افغانی‌ها» می‌خوانید : ملک ستیز

نامهء؛ به رئیس جمهور امریکا- متن انگلیسی آن به کاخ سفید فرستاده شده است : نوشته – دکتور ملک ستیز پژوهشگرامور بین المللی

آقای رییس‌جمهور بایدن!

از این‌که در مرز اوکراین و پولند رفته و از پناهجویان دلجویی کرده و یک‌جا با اروپا به آنان، مسکن، کار و زندگی فراهم می‌کنید خیلی عالی‌ست. اما این شما هستید که می‌گویید جنگ اوکراین جنگ روسیه است.

پس چرا شما این‌قدر به پیامد های جنگ توجه دارید. در حالی‌که پیامد های اصلی جنگ خود تان، بلی جنگ امریکا در افغانستان را به عهده نمی‌‌گیرید. آیا شدت فقری که مادران، کودکان خود را در کشور من می‌فروشند، کم‌تر از جنگ اوکراین است؟ آیا حاکمیت تحجّر، استکبار، تحقیر، اهانت و ترورِ کرامت انسان که در افغانستان مستولی است کم‌تر از وضعیت سیاسی پولند، رومانیا و ملداویا است؟ بروید مسئولیت جنگ خود را که در ۲۰ سال بر فقیرترین کشور جهان بخاطر اهداف استراتژیک خود راه اندازی کردید، بگیرید.

ادامه خواندن نامهء؛ به رئیس جمهور امریکا- متن انگلیسی آن به کاخ سفید فرستاده شده است : نوشته – دکتور ملک ستیز پژوهشگرامور بین المللی

آیا پوهیږی چی د ایرانی صفویانو پلازمینه، اصفهان چا فتح کړه؟: نوشتهء دکتور ناصر اوریا

ملی مبارز، ډیپلومات، شاعر او سپه سالار سیدال خان ناصری.

د محمد سیدال خان پلار ابدال خان کله چی سلطان ملخی توخی (د نازو انا پلار) له جلدک څخه تر غزنی سیمه کی خپلواک ژوند او حکومت کاوه، هلته له خپلو خلکو سره میشته شو.

ابدال خان له نورو ملی مشرانو سره د صفویانو د حاکم ګرګین پرضد جګړه کوله او صفویانو ته یی اجاره نه ورکوله چی پر قلات حکومت وکړی.

سیدال خان، وړتیا او زړورتیا له خپل پلار څخه په میراث اخیستی وه، د پوهې او ادب په حصول کې هم ډیر هڅاند وه او د فقی، تفسیر، صرف او نحو … او دري ادبیاتو زده کړې یې هم وکړې.

د هوتکيانو د واکمنۍ په دریو لسیزو کې د هیواد دننه او بهر د مبارزو او فتوحاتو په جریان کې، سیدال خان ناصري د حکومت یو له اصلي ستنو او ټینګو بنسټونو څخه و، چې په نظامي برخه کې یې یو عالي او تل پاتې تاریخي ریکارډ پریښی دی.

ادامه خواندن آیا پوهیږی چی د ایرانی صفویانو پلازمینه، اصفهان چا فتح کړه؟: نوشتهء دکتور ناصر اوریا

 جهان نباید حماسه آفرینی های دیروز و رنج های امروز مردم افغانستان را فراموش کند: نوشتهء مهرالدین مشید

تجاوز روسیه به اوکراین، تهاجم شوروی پیشین را به افغانستان در خاطره ها تداعی می کند که چگونه رهبران حزب کمونیست شوروی به رهبری بریژنف به خواست کارمل ناشیانه لبیک گفت و با این حملهء وحشتناک در واقع سنگ بنای شوروی را ویران کرد و ۱۲ سال بعد هیمنه و طنطنهء شوروی رو به زوال رفت و برج و باروی آن فرو ریخت. 

درست این فاجعه زمانی اوج گرفت که در ۱۴ سپتمبر ۱۹۷۹ حفیظ‌الله امین، با کودتا برضد نورمحمد تره‌کی،‌ مقام رئیس شورای مرکزی حزب حاکم و رهبری افغانستان را به دست گرفت. مسکو به سرعت نگران نفوذ واشنگتن در افغانستان شد و برای به دست گرفتن کنترل اوضاع دست به کار گردید.

 در ۱۲ دسمبر ۱۹۷۹ بیروی سیاسی اتحاد جماهیر شوروی تصمیم به دخالت نظامی در افغانستان گرفت. برخی ها دلیل این لشکر کشی شوروی را،‌ نگرانی از بروز انقلابی در افغانستان،‌ شبیه انقلاب اسلامی در ایران تلقی کرده اند و عده‌ای هم آن را نگرانی کرملین از نفوذ آمریکا می‌دانند. 

ادامه خواندن  جهان نباید حماسه آفرینی های دیروز و رنج های امروز مردم افغانستان را فراموش کند: نوشتهء مهرالدین مشید

د افغانستان د لوی ملي غورځنګ د سولې د دریم کنفرانس د بهیر لنډ رپوټ : نور محمد غفوری

د لیکنې په سر کې د ټولو هغو کسانو څخه د زړه له کومي مننه کوم چې زموږ بلنې ته یې لبیک ووایه او (د افغانستان د لوی ملي غورځنګ) لخوا د سولې په اړه جوړ شوي پروني بین الافغاني  کنفرانس کې یې ګډون وکړ او یایې د ګډون له پاره هڅې وکړې.

همدا ډول له ټولو هغو دوستانو څخه چې ددې کنفرانس د ارزونې په اړه یې خپل نظرونه د تلفون له لارې شفاهي او یا یې د سوشیال میډیا او انټرنټ له لارې په لیکلي ډول څرګند کړي دي، هم تشکر کوم او زه باور لرم چې د افغانستان لوی ملي غورځنګ رهبري به هر را رسیدلی نظر، وړاندیز او اصلاحي انتقاد په راتلونکو فعالیتونو کې په نظر کې نیسي. 

ادامه خواندن د افغانستان د لوی ملي غورځنګ د سولې د دریم کنفرانس د بهیر لنډ رپوټ : نور محمد غفوری

بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون (جدل تاریخی مشروعه ومشروطه ؛ مقابله با بحران حقوقی وفقدان مشروعیت) : میر عبدالواحد سادات


بنام خداوند حق و عدالت !

انجمن حقوق‌دانان افغان در اروپا همه ساله كنفرانس علمى را تحت عناوين مختلف و مبرم براى افغانان و افغانستان داير مي‌نمايد. در دو سال اخیر، بنابر شيوع وسيع وايروس كرونا، تدوير كنفرانس ممكن نگرديد. برمبناى نظرات همسلکان عزیز شوراى رهبرى انجمن تصميم اتخاذ نمود، تا همانند سال پار مقالات پژوهشی خبره گان حقوق و دانشمندان ورجاوند، بشكل كتاب منتشر گردد ؛ بر مبنای احوال جاری افغانستان عنوان کتاب : بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون «جدل تاریخی مشروعه و مشروطه، مقابله با بحران حقوقی و فقدان مشروعیت» انتخاب گرديد، كه در واقع مبین محتوی مجموع مقالات مندرج در كتاب نیز می‌باشد که زوايايى مختلف موضوع رابه بررسى گرفته است. 

اظهر من الشمس است كه :صلح نياز اصلى مردم مظلوم و شرط بقاى جامعه است و افغانان و افغانستان بعد از تحمل بيشتر از چهار دهه جنگ وخونريزى حق دارند و مستحق مى‌باشند، تا به صلح نايل و به شاهراه بازسازى و ترقى گذار نمايند. 

ادامه خواندن بحث قانون اساسی و حاکمیت قانون (جدل تاریخی مشروعه ومشروطه ؛ مقابله با بحران حقوقی وفقدان مشروعیت) : میر عبدالواحد سادات

يادواره از ازاديخواه سترگ و مورخ بزرگ وطن؛ میرغلام محمد غبار : نوشته میر عبدالواحد سادات

در مبارزۀ تاریخی علم و جهل که همین اکنون نیز با شدت آن در افغانستان جریان دارد و فی الواقع یکی از مشخصه های عمدۀ روال جاری تاریخ کشور مارا میسازد، بسیار ضرور است تا پدران معنوی خویشرا گرامی بداریم و راه ورسم وطندوستانه، منورانه و مترقی شان را ملاک عمل قرار بدهیم و به همین ارتباط و به ادامۀ تلاشهای سایر قلمبدستان منور، این نبشته را که به ارتباط نشر جلد دوم «افغانستان در مسیر تاریخ» تهیه و به چاپ رسیده بود، به بهانۀ چهل و چهارمین سالگرد وفات مورخ نامدار و مبارز استوار راه آزادی، ترقی و سعادت مردم بنشر میسپارم.

دراحوال ناهنجارکنونی که تیشه ها از داخل و خارج برریشۀ تاریخ و فرهنگ افغانستان زده میشود و تلاش مذبوحانه به خاطر وارونه ساختن تاریخ کشور ما انجام میگیرد ، بدون شک یکی ازوظایف مبرم و با اهمیت درنشرات ملی و فرهنگی افغان ها، درراستای پاسداری ازتاریخ و فرهنگ جاویدان کشور، همانا معرفی رجال و شخصیت های برجسته تاریخی ، ملی ، فرهنگی و اجتماعی میباشند.

بادرک ازهمین نیازمندی ، ازآنجایی که نشر جلد دوم افغانستان در مسیر تاریخ یکباردیگر نام مؤرخ بزرگ افغان شادروان میرغلام محمد غبار رامطرح ساخته است ، خواستم تا مطالبی راپیرامون شخصیت بزرگ شان تهیه و برای خواننده گان عزیز تقدیم بدارم:

درابتدا میخواهم صادقانه مطرح نمایم که پرداختن پیروامون شخصیت مرخوم غبار که واقعأ بزرگ و کثیرالابعاد است ازتوان خامۀ ناتوان من بدور بوده و هم در چند صفحه ای محدود ممکن نمی باشد. اما به تأسی ازکلام مولانای بزرگ که :

آب جیهون رااگر نتوان کشید

هم به قدر تشنگی بتوان چشید

بارعایت اجمال و اختصار به معرفی وگرامیداشت این شخصیت فرهیختۀ ملی سیاسی ، ادبی ، اجتماعی ، فرهنگی ، محقق وپژوهشگر فرزانۀ کشور ما میپردازیم:

مؤرخ فقید افغان، استاد میرغلام محمد غبارکه به حق اززمرۀ مردان تاریخ است نه تنها درسطح ملی ومنطقه یی ، بلکه درمقیاس جهانی نیز درزمرۀ نخبگان معاصر شرق ، شناخته شده است. شاد روان غبار بیشتر ازشش دهه به مثابۀ نویسندۀ توانا ، زبردست وروزنامه نگار به کار پرمشقت تحقیق و پژوهش میپرداخت و هم زمان درطی این مدت بمثابه یک وطن دوست واقعی ، استقلال طلب ، مشروطه خواه و سیاستمدار پرخاشگر، درمیدان پُرتلااطم سیاست افغانستان حضور فعال داشت. باهمین حقایق است که نام استاد بزرگوار غبار با مفاهیم :

ادامه خواندن يادواره از ازاديخواه سترگ و مورخ بزرگ وطن؛ میرغلام محمد غبار : نوشته میر عبدالواحد سادات

تاریخ پنجم فبروری مصادف به سالروز وفات مرحوم میر غلام محمد غبار نویسنده؛ شهیرو سیاسی آگاه :نوشته – داکتر سرور مولایی

             نقد و معرفی کتاب افغانستان در مسیر تاریخ جلد دوم

            پیشگفتار 2 + متن 271 + پیوستها 13 = 285 صفحه

                      تألیف میر غلام محمد غبار ، سال 1352

             به کوشش حشمت خلیل غبار ، ویرجینیا – امریکا ، جون 1999

برای اکثریت قــریب به اتفاق مردم افغانستان، آزادیخواه ، مبارز ، نویسنده و محقق و مورخ معاصر میر غلام محمد غبار ( 1276-1356ش ) آشناترین نام هاست و آنجا که پای نوشتن تاریخ کشور به میان می آید ، تألیف و تحقیق ارجمند او « افغانستان در مسیر تاریخ » را پیش از آثار دیگر به یاد می آورند .

بر اساس اطلاعاتی که در پیوستهای جلد دوم این کتاب آمده است ، غبار ســالها پیش از آنکه اولین اثر او « افغانستان و نگاهی به تاریخ آن » به صورت مقاله در شماره های 2 تا 12 سال اول مجلۀ کابل منتشر شود ؛ مطالعات و تحقیقات در تاریخ تاریخ افغانستان را آغاز کرده بود .

ادامه خواندن تاریخ پنجم فبروری مصادف به سالروز وفات مرحوم میر غلام محمد غبار نویسنده؛ شهیرو سیاسی آگاه :نوشته – داکتر سرور مولایی

مایکل بری – دانشمند و محقق آمریکائی (ما در افغانستان شاهد استقرار یک دیکتاتوری قفل شده..) : ترجمه و تخلیص _فرید شیرزی

خانم ایزابل لاسیر معاون سردبیر روزنامه معروف فرانسوی فیگارو در خصوص تحولات سیاسی در افغانستان ، پس از سقوط جمهوریت و استقرا حاکمیت بنیاد گرای امارت طالبانی ، مصاحبه ی را با مایکل ای. بری (متولد سال  1948، نیویورک) استاد دانشگاه   پرینستون و مورخ خاورمیانه بزرگ و جهان اسلام انجام داده است 

این دانشمند آمریکائی بصفت متخصص فرهنگ های قرون اوسطی و‌مدرن ایران و افغانستان از سال 2004 به عنوان مدرس فرهنگ اسلامی در شعبه ی مطالعات شرق نزدیک پرینستون و علاوه بران به عنوان رئیس مشاور دیپارتمنت هنر اسلامی در موزه هنر متروپولیتن (2005-2009)تدریس و ایفای وظیفه نموده است و از سال 2009 مایکل بری در باره ی تاریخ اسلام و تاریخ فرهنگ افغانستان آثار بزرگ علمی و تحقیقی را به طور گسترده به دو زبان فرانسوی و انگلیسی نوشته است، آثار بری شامل تاریخ استاندارد افغانستان به زبان فرانسوی و تاریخ تفسیری نقاشی اسلامی قرون اوسطی از قرن پانزدهم تا قرن شانزدهم می باشد .

مایکل بری : 

جنبش های اسلام گرا اساسا دارای یک بعد جهانی بوده و بخش بزرگ‌ بحران های دنیا را تغذیه می کند. البته هر گروهی از آن ها را می‌توان از نظر ریشه‌های قومی یا کینه‌های اقتصادی و اجتماعی جداگانه می توان برسی کرد که برای آن تابلوی صدا خاص ارائه نمود . 

ادامه خواندن مایکل بری – دانشمند و محقق آمریکائی (ما در افغانستان شاهد استقرار یک دیکتاتوری قفل شده..) : ترجمه و تخلیص _فرید شیرزی

تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل : نوشته – نجیب الله ابراهیمی

تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل

انسان های که تاریخ را مطالعه نکرده باشند، محکوم به تکرار تاریخ و گرفتار شدن به سرنوشت گذشتگان است. اگر به تاریخ تحولات سیاسی و امنیتی گذشته افغانستان نظر افگنیم، اکثراً تحولات در افغانستان از روستا به شهر صورت گرفته است.

موضوع اصلی این مقاله ریشه یابی تحولات در افغانستان است. فرضیه ریشه تحولات سیاسی و امنیتی در افغانستان از روستا به شهر درست است یا خیر؟

به خاطر درک بهتر، معلومات مزید و نتیجه‌گیری از فرضیه مفروض در این تحقیق به روش کتابخانه‌ای با تحلیل تبیینی و پیش بینی آینده به دنبال پاسخ به سوال اصلی تحقیق هستیم. سوال اصلی این است که آیا رژیم حاکم امارت اسلامی (طالبان) در افغانستان از طریق اقدامات روستائیان در داخل شهرها زمین گیر و سر نگون خواهند شد؟ 

ادامه خواندن تحولات افغانستان از روستا به شهر؛ نقش ژئوپولتیکی قصبات بر انتقال قدرت در کابل : نوشته – نجیب الله ابراهیمی