نویسنده: ماریا دارو

من سه سال پیش در مورد دوستم چیزی نوشتم اما حالا حیران ام که دوستم نه ترسی که رفیق من بود چی شد؟

دوستمی را که من می شناختم تا دم مرگ هم آن دوستم نه می شود و هرگز نه می شود اگر هزار بار دیگر هم از غنی مارشالی بگیرد.

قوم‌‌گرایی و تبارگرایی بیماری جدیدی که سوگ‌مندانه حالا از دوستم یک شخصیت تمام عیار تبارگرا بار آورده است.

ادامه خواندن روایات زنده‌گی من : محمد عثمان نجیب- بخش های ۷۸ و ۷۹

باوجودیکه فضای سیاسی و امنیتی کشور نگران کننده است، جنگ و خشونت ادامه دارد، ازیک جانب ارگ واطرافیان آن در تلاش اند تا به بهانه جویی ها و  افسانه  گویی های درحال احتضار بنام انتخابات زود هنگام و هراس افگنی از خشونت  بقای عمرخودرا طولانی تر بگردانند واز جانب دیگر طالبان بدون توجه به اراده اکثریت مردم افغانستان ونیاز زمان با نغمه ها و وسوسه های عصر جاهلیت طبل  به زور گرفتن قدرت را می کوبند و جای خالی نسل جدید و به ویژه جوانان در این کنفرانس بحث بر انگیز گردیده است، بازهم  امیدواری های خوشبینانه به کنفرانس استانبول مایه دلگرمی های مردم  به آینده صلح گردیده است. موافقتنامه صلح میان طالبان وامریکا ایجاب می نماید تا به این جنگ طولانی خاتمه داده شود

ادامه خواندن اتحاد به نام‌ صلح و صلح ضعیف قوی تر ازجنگ است: دکتور علی احمد کریمی

 امروز؛ انگلیس و امریکا، خوشبختانه!، دریافته اند که با رویکرد های شان در چهل سال تمام، میلیون ها انسان در کشوری به نام افغانستان کشته، معلول و زخمی و آواره و بیچاره شده است.

وجدان های خفته ی این تبهکارن خوناشام جهانی ( انگلیس و امریکا)، دگر بیدار شده است. درک و احساس از درد های متوالیی چندین دهه مردم افغانستان، وجدانهای آنان را زیر فشار قرار  داده است. تا اینکه امروز، در اولین روز  ماه چهارم و روز اول اپریل سال 2021  با هم  تصمیم گرفتند که ریشو های بی سواد و کم سواد را که از زندان های گوانتانامو، کراچی، بگرام و پلچرخی از غل و زنجیر و ذولانه رها کرده و به قطر انتقال و با صرف هزینه ی صد ها میلیون دالری، در لوکس ترین هوتل های دوحه جا بجا کرده بودند؛ تنبیه نموده برای ایشان اعلام دارند که: 

ادامه خواندن یک رویداد بزرگ تاریخی و یک پیام خوش برای مردم افغانستان: سیلمان کبیر نوری

خوشایند است که صفحات رسانه های اجتماعی ما گاه گاه مزین به نشرات بحث برانگیز میگردد.

 1– مقاله ” روسیه در آینده افغانستان “

     درمقاله “روسیه در آینده افغانستان ” جناب نجیمی میفرمایند که:« به اساس پژوهش های بیش از ۲۰ ساله به این باورم که روسیه روابط خیلی حسنه و نزدیک با طالبان دارد»  یعنی بعد از 20 سال تحقیق فهمیده اند که روسیه با طالبان روابط حسنه دارد ما شاء الله. 

حاجت 20 سال نیست، این مسئله را میتوان از روی حقایق آتی دانست:

ادامه خواندن مکثی بر دو نگارش محترم بهرمان نجیمی در گزارشنامه افغانستان : بقلم دکتور جهش

بحث بر سر هندوکش بحث بر منطقه ای است که به دلیل قرارگرفتن در مسیر جاده ابریشم پیوندگاه تمدن‌های بزرگ جهان بوده و یکی از مهم‌ترین مراکز بازرگانی عصر باستان به‌شمار می‌رفته‌است؛ بلکه از این بیشتر بحث در بارۀ هندوکش نماد پایداری و وحدت و همدلی مردمی را در خاطره ها تداعی می کند که فرزندان راستینش در طول تاریخ نماد شجاعت و مردانگی ومنادیان آزادی، آگاهی و عدالت بوده اند.

از این رو بحث در مورد هندوکشنه تنها شهکاری ها و رادمردی ها و دلاوری های مردانی را در خاطره ها تداعی می کند که رزم آوری ها و حماسه آفرینی های آنان در طول تاریخ تمدن ها را دگرگون کرده و تمدن های جدیدی را به بار آورده اند؛ بلکه باهمی و همرزمی  مردانی را به نمایش می گذارد که تاریخ کشور های منطقه و جهان را نیزعوض کرده اند. شگفت آور این که هندوکشیان در طول تاریخ تاج بخش بوده اند و بر سکوی رستم داستان تکیه زده اند و تا خسروان را در سلطنت ابقا نمایند؛ اما دریغ و درد که خسروان این پاسداری هندوکشیان را پاس نداشته اند و در برابر آن ناپاسداری کرده اند.

ادامه خواندن هندوکش نماد پایداری و وحدت و هندوکشیان منادیان آگاهی، آزادی و عدالت :مهرالدین مشید

 سال 1349 زمانیکه تازه محصل  صنف دوم پوهنخی ادبیات پوهنتون کابل بودم بر حسب ضرورت کاری برایم بیش امده بود مجبور شدم از درس های فاکولته یک روز مرخصی بگیرم انزمان قیودات حاضری در پوهنتون خیلی زیاد بود و جبران ساعت درسی هم کار مشکل به نظر می رسید  استادان تقریبا همه سخت گیر بودند و دو ساعت غیر حاضری در یک مضمون سبب محرومیت  محصل در همان مضمون می شد. خلاصه مجبور شدم  درخواست رخصتی را عنوانی ریس فاکولته نوشتم و از کسی پرسیدم که اتاق ریس فاکولته کجا ست اگر فراموش نکرده باشم برایم گفت در دهلیز فاکولته حقوق اتاق شماره ( 1055 )  وارد   دهلیز شده و اتاق ها را پالیدن گرفتم تا اینکه اتاق مورد نظر را یافتم. با نوک انگشتانم به دروازه کوبیدم و اجازه ای ورود خواستم همین که داخل اتاق شدم با مردی خوش هیکل   با لباس پاک و تمیزو قیافه ای روشن روبرو شدم با  مهربانی برایم گفت بفرمایید .

من جلو رفتم و  درخواستم را بیش کردم بعد از خواندن چیزی روی ان نوشت و دوباره انرا برایم داد .

ادامه خواندن به پاس حق استادی دوکتور سید بهاوالدین مجروح : محمد اسحاق اتمر

نشست استانبول میزبان امیدها و قافلۀ آرزو ها 

مردم افغانستان از چهل سال بدین سو بی صبرانه به انتظار صلح نشسته اند و ناگزیرانه امیدوار اند تا سرنوشت ناپیدای خویش را در نشست های منطقه ای و جهانی پیدا نمایند.

نشست استانبول به دنبال نشست مسکو از جمله آخرین نشست هایی اند که در پیوند به پیدایی راۀ حلی برای صلح افغانستان برگزار می شود. دلیل کلان این چشم داشت این است که پس از کودتای هفت ثور و تهاجم شوروی تا کنون کار از دست مردم افغانستان رفته است و آنان خویش را قربانی یک جنگ فرسایشی و بیرحمانه ای می دانند که بازیگر اصلی آن خارجی ها و شبکه های جهنمی استخباراتی منطقه وجهان بوده است. به تعبیری گفته می توان که سرنوشت مردم افغانستان از چهل سال بدین سو در دست کشور های خارجی سبک و سنگین می شود و مردم افغانستان چوب سوخت و آتش خونین این جنگ بی پایان است که سناریوی اصلی آن در هر مرحله بوسیلۀ خارجی ها رقم زده شده است.

ادامه خواندن استانبول فرصتی استثنایی؛ اما چالشی فراتر از عبور از« هفت خوان رستم»: مهرالدین مشید

جبل السراجکار اعمار ارگ جبل السراج درسال 1905 بدستور امیر حبیب الله سراج الملة و الدین آغاز گردیده و درسال 1907 میلادی به اتمام رسیده است، امیر حبیب الله براین قصر ( سراج الامصار) نام نهاد وتا زمان غازی امان الله خان به عنوان مقرشاهی از این کاخ استفاده می شد.

به اساس نقل قول محمد ایوب خان فرزند سرورخان پروانی قاضی خانی، که در زمان اعمار این قصر مسئولیت امور مالی و نظارت کار آن را داشت، زمین این کاخ حین مراجعت امیر عبدالرحمن خان ازبخارا در سال 1880 میلادی به درخواست وی از سوی رفیق و یار همرزمش سرورخان پروانی به وی بخشش شده بود، چون وقتی امیر عبدالرحمن خان به جبل السراج اقامت داشت رو به سرورخان پروانی کرده گفت :

ادامه خواندن تاریخچهء قصر جبل السراج : عبدالواحد هاشمی

یک روز پیش آقای غنی در سفر رسمی اش به جمهوری تاجیکستان در محفلی بیتی از یکی از اشعار  ابو عبدالله رودکی را دکلمه نمود  و بخاطر این شاهکار ارزنده اش ( !!!) سند دوکترای افتخاری دانشگاه ملی تاجیکستان را از آن خود کرد. من هم لازم دانستم این یادداشت راکه  چند سال پیش درباره پدر زبان پارسی نوشته بودم به مطالعه دوستان گرانقدر پیشکش کنم. 

ابو عبدالله رودکی و آثار او:

درآثار ابو عبدالله رودکی که امروز نمونه های کمی ازآن در آسمان ادبیات ما درخشش دارد و از رنگینی وشکوه وارزش های عالی برخوردا ر است،انسان ،وصف وبزرگداشت او مقام شایسته دارد.پیداست که تصویر وتوصیف انسان درتاریخ ادبیات و تمدن سرزمین ماازگذشته های خیلی دور از موضوع اساسی آفرینش شعرا به شمار میرود.دراساطیر قدیمه خراسان زمین یادگارهای باستانی ادبیات پهلوی ومانوی  ستایش قدرت و توانی انسان مقام والا داشتند.

ادامه خواندن ابو عبدالله رودکی و آثار او : رحمت الله روند

دکتور فرید دوست بسیار نزدیک و پسر کاکایم بود، با استعداد فوق العاده و‌ تلاش پیگیر ، نویسنده و طنز نویس بود ، گاه گاه شعر هم می سرود، دلبستگی او بیشتر به ژورنالیزم و مطبوعات بود.

پیش از آن که به تحصیلات عالی روی بیاورد به روزنامه نگاری روی آورد ، بار نخست کارش را از جریده اتحاد بغلان آغاز کرد، زمانیکه او در بغلان در روزنامه کار می کرد، من سال آخر تحصیلاتم را در فاکولته ادبیات و ژورنالیزم کابل می گذشتاندم ،

او هم برای چند روز به کابل آمده بود، از من خواست تا با او به بغلان بروم، در بغلان به دفترش رفتم و با همکارنش آشنا شدم، یکی دو گزارش شهری با هم آماده کردیم و آن را در روزنامه اتحاد به نشر رسانید، با آن که  سابقه کار در روزنامه نگاری نداشت، به سرعت خبر نویسی و گزارش نویسی را فرا گرفت و از هم کارانش در روزنامه جلو افتاد. 

ادامه خواندن سر انجام کرونا احمد فرید تهماس را‌ از میان ما برد: عزیز آسوده

پس از پایان سده نزدهم جهان به جنگ های پترول خو گرفته بود. اینک جنگ لیتیوم آغاز یافته است؛ همان مینرال که برای ساختن تیلفون همراه/موبایل، اما بیش از همه برای ساخت موترهای برقی بکار می رود. اسناد دفتر خارجی/وزارت امور خارجه، که بدست یک تاریخ نگار و یک خبرنگار رسیده اند، تصدیق می دارند که بریتانیا براندازی رییس جمهور بولیویا ایوو مورالس، به منظور دزدی منابع لیتیوم کشورش، را با کوچکترین جزئیات ان سازماندهی نموده بود.

ادامه خواندن براندازی ایوو مورالس و نخستين جنگ لیتیوم : نوشته تیری ميسان، برگرفته از تارنمای شبکه ولتر، مترجم : فرهاد بارکزوی

دختر  :

فرزانه‌ی شهر ز شهر قصه ها می آید

او با بسی گلایه و بسی فسانه ها می آید

میترا ز شام‌‌گاه تیره‌ی کوچه ها سخن دارد

فرزانه‌‌ی شهر از بی‌داد‌گران ‌عذاب می‌گفت

که فصل ها همه ماجرا آفرینی داشتند

ادامه خواندن چند شعر از : نوشته عثمان نجيب

  موسیقی وسیاست:…بخش اول…انسانهادرقرنهای متمادی باموسیقی زیست نموده درشادی سرورغم واندوه حتی درشرایط جنگ درجوامع مختلف ازان استفاده بردندوموسیقی رادرجشن هاومراسمهای گوناگون ودرکارزارزنده گی که باعث تسکین دلجویی وارامش روح وروانشان بوده بکارمیبردند.دراغازین پیدایش موسیقی تاکنون درجوامع طبقاتی وعقب مانده فیودالی ازطریق اشعارطنزفکاهیها تقلید تمثیل کمیدیهادرمقابل بی عدالتیهاظلم وستم انسانهاونابرابیهارابرای اظهاروخواستن حق وحقوق شان بشکلی انعکاس میدادند.

میتوان گفت داستانهای اوازگوراوغلی بادمبوره سحرامیزش که درمقابل ظلم وستم وبی عدالتی قداعلم کرد.افسانه (نی سحرامیز) هند.سیمفونی سحرامیزاروپا.حکایه های کلیله ودمنه بااشعارازحضرت مولانا که پرنده گان وحیوانات رابرای ازادی ومظالم ایجادونوشته شده است مثال اورد..هندباستان سرزمین افسانه ها عنعنات رسوم مزاهب وزبانهاست .رقص وموسیقی واوازجزمزهبشان بوده بهمین سبب دراوج تکامل پیش میرود.مقامهای موسیقی ازنگاه روزوشب وفصلها اثرات خاص خودرادارد.بهمین اساس داستان یکی ازموسیقیدانان که موردتوجه سلطان بودوسلطان ازتحکم واصرارازاوخاست که اهنگ راگ(دیپاک)که اتش ایجادمیکندبنوازد.

ادامه خواندن موسیقی وسیاست : عظیمی

بهار میهنم غم میفزاید 

سرشک دیده پیهم میفزاید

چمن در ماتم‌ بلبل تپیده

در آنجا هم گلی اندوه چیده

شقایق از گلستان رفته برباد

ز داغ گل بود بلبل به فریاد

نسیم صبحگاه از دود و باروت

ادامه خواندن داغ گل  : استادمحمد اسحاق ثنا

عامل فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی نه تنها خیانت گرباچف بود؛ بلکه حماقت او نیز در این پیش آمد نقش داشت.

گرباچف دارنده دیپلوم هایی از انیستیتوت زراعت شهراستافروپل و دانشگاه مسکو می باشد. او ازلحاظ فهم سیاسی در سطح بسیار پائین قرار داشت؛حتی از تحلیل نمودن کوچک ترین حادثه در جهان نیز عاجز بود وبرای درک وفهم آن همیشه به اطرافیان خود مراجعه می کرد.

اطرافیان او سوسیال دموکرات های روس بودند که خود را وابسته به دنیای غرب می دانستند و مثل خودش بی بهره از دانش سیاسی بودند؛ در رأس آنان یاکوفلیف قرار دادشت.

نقش اساسی را در زندگی گرباچف رئیسه مکسیموفنا خانمش داشت که از صبح تا شب و تا رفتن به بستر خواب از مزایایی زندگی غربی به گوش آن پف می کرد.

ادامه خواندن نقش خیانت تاریخی گرباچف در فروپاشی اتحاد شوروی :مترجم – جیلانی گلشنیار

دی‌شب پدر کلان خود، آدم‌الشعرا، رودکی سمر قندی را در خواب دیدم. باشکوه و استواری  پیش از آن که گفته بود:

مرا بسود و فرو ریخت هر چه دندان بود

نه بود دندان، لابل چراغ تابان بود.

گفت: فرزندم برای هم‌کشوی هایت بگو، اگر اشرف غنی یک بار استخوان های مرا در گوری لرزاند، عیبش نیست، برای آن که او تا تبر می‌یابد، فاسی‌دری  را نمی‌یابد؛  چون فارسی‌دری را یابد و تبر را نمی یابد! من از او شکایتی ندارم!

گفت:

با مدعی مگویید اسرا عشق و مستی 

بگذار تا بمیرد در عین خود پرستی

ادامه خواندن دی‌شب پدر کلان خود، آدم‌الشعرا، رودکی سمر قندی را در خواب دیدم و زندگی. رودکی: استاد پرتو نادری

بر خلاف آن که در زنده گی رسمی و سیاسی و کاری و‌ نظامی خود یک سطر یادداشت نه دارم، اما در زنده گی دنیای محبت خود همه را رو‌ نوشت دارم که بیش ترین شان زمان و‌ مکان خاص هم دارند.

خداوند که خالق همه گونه های مخلوقات خودش است، درد قلب روحانی را در برتری های برازنده‌ی خلقت انسان آفرید، این درد در همه‌ی ما عجین شده و احساس آن بسته‌‌گی به توانایی های ریاضتی آدم ها دارد.

چنان احساس وقتی در وجود‌مان نهادینه شده و قله های بلند همت را می نوردد و مسخر می کند که بیازارند‌مان و ما از آن بگذریم با آن که می‌توانیم نه گذریم.

ادامه خواندن سیمرغ رویا های من: عثمان نجیب-بخش سوم

داکترفرید طهماس- نویسنده، ژورنالیست ؛ شاعرو طنز نویس و نقاش خوب کشور امروز تاریخ ۲۸مارچ ۲۰۲۱ میلادی درهجرت آباد مسكو رخ بر نقاب  خاک کشید.  برای  خانواده محترم طهماس و جامعه فرهنگی  افغانستان عرض تسليت مینمایم.

اکبر نیکزاد یکی  از جمله هنرمندان غزل سرای افغانستان برای همیشه خموش گردید.

او. سالها قبل. سروده بود که:

باعث خاموشي ما را چه ميپرسي مپرس 

سالها است كز فراق يار زنگ ما كر است 

قلب داغدار جامعه ی فرهنگی وهنرمندان موسیقی و خانواده محترم نیکزاد را تسلیت باد.

مردم افغانستان و جهان به کنفرانس استانبول که قراراست در اوایل ماه آپریل برگزار گردد امیدوارند تا در این کنفرانس به بزرگترین بحران قرن، جنگ چهل ساله افغانستان خاتمه داده شود تا مردم افغانستان ازنعمت صلح وامنیت کامل برخوردارگردند .

کنفرانس مسکو نفس تازه به جان در حال احتضار موافقتنامه دوحه دمید. دراین کنفرانس به علاوه مذاکره درباره چگونگی نظام آینده ،آتش بس، ایجاد دولت انتقالی مهم تراز همه خروج نیروهای خاریجی  مورد مذاکره قرار گرفت .امریکا، روسیه،  چین و به اشتراک پاکستان مخالفت خودرا به دولتی  خود ساخته طالبان  بنام  امارات  نشان دادند.  دولت بایدن تمایل دارد تابه این جنگ ناتمام و کثیف خاتمه داده شود.

ادامه خواندن آیا کنفرانس استانبول به جنگ افغانستان بزرگترین بحران قرن خاتمه خواهد داد؟- دکتور علی احمد کریمی

نومبر ۲۰۱۳، نورا فون آچنباخ، متصدی موزه ‌هنر و آثار باستانی در هامبورگ، آلمان، کاتالوگِ بویژیرارد آنتونینی، موسسه حراج مستقر در پاریس را مورد بررسی قرار داد. صفحات براق، مجموعه‌ای از اشیاء عتیقه را برای فروش نمایش می‌دادند: مجسمه‌های برنزی، جواهرات و مجسمه‌ای از مصر باستان بیش از ۳۰۰۰۰۰ یورو یا تقریباً نیم میلیون دالر تخمین زده می‌شدند. اما فون آچنباخ به یک لوح مرمرینِ کمرنگ، حکاکی شده با نقوش اسلیمی، تصاویر تاک و خط فارسی علاقمند بود. لات ۱۰۴، یک “صفحه مهم نقاشی با کاخ مسعود سوم”، به قرن دوازدهم، پایتخت امپراطوری غزنویان، در افغانستان امروز برمی‌گشت.

ادامه خواندن تاراج منابع فرهنگی. افغانستان: نویسنده؛ متئو اِیکینز- مترجم – سارا فیضی – منبع: نیویارک تایمز

در این شکی نسیت که پاکستان از چهل سال بدین سو در امور افغانستان مداخله می کند و این مداخله چنان عمیق و گسترده شده است که حالا سرنخ قضایای افغانستان بر دست پاکستان است. پاکستان با بازی های سیاسی ونظامی خود در افغانستان با به فریب کشاندن امریکایی ها توانسته است که این کشور را طی چهل سال گذشته به بهانه گوناگون بدوشد. امریکا در واقع در چهل گذشته برای پاکستان در رابطه به موضوع افغانستان حیثیت تلک خرس را داشته است و هر از گاهی امریکا را در تلک فریب خود به چالش کشیده است.

ادامه خواندن صلح در گرو معامله با طالبان یا در معامله با پاکستان :مهرالدین میشید

پس از تخریب تدیس‌های بودا در بامیان، نشریۀ تندرو پاکستانی « ضرب مومن» سال‌نمایی را به نشر رساند زیرنام «بت شکن کلندر». ضرب مومن پیش از این درکابل نیز چهره نموده بود، چنان که در نخستین روز های رسیدن طالبان به کابل، بر دیوارهای خون آلود و زخمین کابل نوشته بودند:« کامیابی مبارک هو!».  ضرب مومن درسال نمای خود تخریب تندیس‌های بودا را به خواننده‌گان خود مبارک باد گفته بود و تصویرهای گام به گام انفجار تدیس‌ها را به نشر رسانده بود .

ادامه خواندن در باره تخریب بودا : پرتو نادری

یكی از گناهان كبیره، قتل نفس انسان بی گناه است.

وقتی انسان بی گناهی، به ناحق كشته می‌شود، حق حیات و زندگی از او گرفته می‌شود و او، از بزرگترین حقی كه دارد، محروم می‌گردد. علاوه بر این، قتل انسان بی گناه، اطرافیان او، خصوصاً همسر و فرزندان و پدر و مادر و خواهر و برادر مقتول را در شوك روحی- روانی سهمگین قرار می‌دهد و شیرازه زندگی خانوادگی او را از هم می‌گسلد.

ادامه خواندن قتل نفس انسان بی گناه: خالد افضلیار

متاسفانه دامن زدن به تعصبات قومی و زبانی، خود خواهی جا طلبی، امارت تقلبی بشمول جمهوریت چند نفری کشور را بطرف یک بحران عمیق سوق داده است. مردم افغانستان این واقعیت را میدانند در شرایط موجود خط سوم به این باور است که نه رهبری دولت موجود میتواند کشور را از این بحران نجات دهد و نه گروه طالبان، باید خط سوم هرچه عاجلتر طوریکه از یکی دو سال بدینسو نیز آماده گی دارد در معرکه سیاسی صدا بلند کند فعال تر شود و قوی حرکت کند.

گرچه خط سوم با طالبان در چند محور اساسی اختلاف عمیق ایدیلوژیک دارد که کار  را برای رسیدن به یک توافق سیاسی که بتواند ثبات سیاسی، امنیت دایمی و حاکمیت ملی افغانستان را تضمین کند، حتی اگر فشار همه کشور هم باشد، مشکل میسازد.

ادامه خواندن جمهوریت و امارت تلاش؛ برای قدرت است :احمد سعیدی